Chuyển tới nội dung chính
Thế giới & Quốc tế · Điểm tin đa nguồn

Hội nghị thượng đỉnh ba bên định hình 'chính trị siêu cường'

Cuộc gặp thượng đỉnh chưa từng có giữa Mỹ, Nga, Trung Quốc không chỉ mang ý nghĩa biểu tượng, mà còn đặt nền móng cho cách thức đối thoại mới giữa các siêu cường.

Mã cổ phiếu liên quan:

Khi lãnh đạo 3 cường quốc hàng đầu thế giới hội đàm tại thành phố Thâm Quyến, Trung Quốc ngày 19/11, họ không chỉ tạo nên dấu mốc lịch sử mà còn có thể thiết lập một tiền lệ.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Mỹ Donald Trump đã dành 90 phút thảo luận với nhau quanh chiếc bàn tròn tại khu nghỉ dưỡng Kỳ Lân Sơn Trang. Đây là lần đầu tiên họ ngồi với nhau trong một hội nghị thượng đỉnh 3 bên.

Cả 3 lãnh đạo đều ghi nhận ý nghĩa của hội nghị thượng đỉnh, trong khi ông Tập phát tín hiệu rằng sẽ còn những cuộc gặp tương tự trong tương lai.

"Lịch sử cho thấy khi các cường quốc chung sống hòa thuận, thế giới được hưởng hòa bình. Còn khi họ đối đầu, thế giới rơi vào hỗn loạn", ông Tập nói.

Từ trái qua phải: Tổng thống Nga Vladimir Putin, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Tổng thống Mỹ Donald Trump trong cuộc gặp ở Thâm Quyến ngày 19/10. Ảnh: AP
Từ trái qua phải: Tổng thống Nga Vladimir Putin, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Tổng thống Mỹ Donald Trump trong cuộc gặp ở Thâm Quyến ngày 19/10. Ảnh: AP

Chủ tịch Trung Quốc nhấn mạnh 3 nước cần tôn trọng chủ quyền của nhau và không vượt qua "lằn ranh đỏ" của mỗi bên. Ông nói thêm rằng đối với những vấn đề "lớn và nhạy cảm", các bên cần trao đổi trước, đặt mình vào vị trí của nhau và hành động thận trọng.

Dù kỳ vọng trước hội đàm không cao, ba cường quốc vẫn đạt đồng thuận về một số nguyên tắc, trong đó có tăng nguồn cung xăng dầu và cải tổ Liên Hợp Quốc, theo Josephine Ma, nhà bình luận của SCMP.

Tuyên bố chung sau hội nghị không đề cập biện pháp cụ thể về kiểm soát vũ khí hạt nhân, nhưng cho biết ba lãnh đạo nhất trí thiết lập khuôn khổ đối thoại về không phổ biến vũ khí hạt nhân và giảm thiểu rủi ro, dựa trên nguyên tắc "một cuộc chiến tranh hạt nhân không thể phân thắng bại và không bao giờ được phép xảy ra".

Ông Putin, ông Tập và ông Trump tại khu nghỉ dưỡng Kỳ Lân Sơn Trang ở Thâm Quyến ngày 19/11. Ảnh: AP
Ông Putin, ông Tập và ông Trump tại khu nghỉ dưỡng Kỳ Lân Sơn Trang ở Thâm Quyến ngày 19/11. Ảnh: AP

Các nhà phân tích cho rằng dù không đạt được những thỏa thuận cụ thể hay bàn về các vấn đề nóng như chiến sự Ukraine và xung đột Trung Đông, cuộc gặp mở ra một cách tiếp cận khác trong quan hệ giữa ba siêu cường, theo SCMP.

"Cách tiếp cận này không nhằm hình thành liên minh giữa các cường quốc, mà tìm kiếm con đường để các nước lớn tự kiềm chế và cùng ổn định trật tự toàn cầu trong một thế giới đa cực", Wang Wen, viện trưởng Viện Nghiên cứu Tài chính Trùng Dương thuộc Đại học Nhân dân Trung Quốc, nhận định.

Ông Wang cho rằng những nguyên tắc do ông Tập đề ra cho thấy các cường quốc hoàn toàn có thể chung sống hòa bình. Điều này trái ngược với quan điểm về "Bẫy Thucydides", trong đó cho rằng xung đột nảy sinh khi một cường quốc đang trỗi dậy đe dọa thay thế một cường quốc thống trị.

Thay vào đó, cuộc gặp hướng tới xác lập nguyên tắc rằng tránh xung đột và đối đầu phải là lằn ranh không thể vượt qua đối với các cường quốc, theo ông Wang.

Ali Wyne, cố vấn cấp cao về quan hệ Mỹ - Trung tại Tổ chức Khủng hoảng Quốc tế (ICG) tại Bỉ, nhận định cuộc gặp đánh dấu sự chuyển dịch lớn so với chính sách thời hậu Chiến tranh Lạnh của Washington vốn nhằm chia rẽ Moskva và Bắc Kinh.

"Tính biểu tượng của sự kiện này sẽ vô cùng mạnh mẽ", Wyne nói.

Ông Trump, ông Tập và ông Putin tại Thâm Quyến ngày 18/11. Ảnh: AP
Ông Trump, ông Tập và ông Putin tại Thâm Quyến ngày 18/11. Ảnh: AP

John B. Emerson, cựu nhà ngoại giao Mỹ từng giữ chức Đại sứ tại Đức dưới thời tổng thống Barack Obama, cho hay khi lãnh đạo của 3 cường quốc hạt nhân ngồi lại để bàn cách giảm thiểu sự phổ biến của loại vũ khí này, "đó luôn là sự kiện quan trọng".

Một số nhà phân tích phương Tây cho rằng hội nghị thượng đỉnh chưa từng có này chỉ là một "màn trình diễn ngoại giao", nơi ba lãnh đạo chỉ cùng chụp ảnh chung mà không đạt được kết quả cụ thể nào.

Tuy nhiên, Daryl Kimball, giám đốc điều hành Hiệp hội Kiểm soát Vũ khí, ví cuộc gặp như một "nút khởi động" giúp bắt đầu tiến trình đàm phán kéo dài nhằm cắt giảm kho vũ khí hạt nhân giữa ba siêu cường. Ông tin rằng các bên sẽ có những cuộc gặp tiếp theo để thảo luận về vấn đề này.

"Chúng ta cần nhiều hơn những màn trình diễn ngoại giao như vậy. Một cuộc gặp riêng lẻ khó có thể tạo ra đột phá lớn", ông Kimball nói.

Da Wei, giám đốc Trung tâm An ninh và Chiến lược Quốc tế thuộc Đại học Thanh Hoa ở Bắc Kinh, cho biết việc hội nghị không mang lại kết quả cụ thể nào là điều đã được dự đoán trước, nhưng nó có thể là bước đầu tiên cho một hành trình "ngoại giao siêu cường" mới nhằm thể thúc đẩy sự ổn định quốc tế.

"Ba lãnh đạo và ba quốc gia này đều là những nhân tố chủ chốt định hình trật tự quốc tế. Do đó, tôi cho rằng cuộc gặp giữa ba bên là một điều tốt đẹp", ông nói.

Nguồn xuất bản gốc: VnExpress (vnexpress.net) N1A tổng hợp tự động để tra cứu tin kinh tế - tài chính, giữ nguyên quyền tác giả của cơ quan báo chí gốc và dẫn liên kết trực tiếp về bài gốc.
Đọc bài gốc ↗

Đọc tiếp cùng chủ đề Thế giới & Quốc tế

Xem tất cả →