Ông Hùng Cao ngày 17/11 ra điều trần trước Ủy ban Quân vụ Thượng viện để các thượng nghị sĩ xem xét đề xuất từ Tổng thống Donald Trump về việc bổ nhiệm ông làm Bộ trưởng Hải quân. Cựu đại tá hải quân này đã được chỉ định làm quyền Bộ trưởng Hải quân Mỹ từ tháng 4, thay thế ông John Phelan.
Để chính thức đảm nhiệm chức vụ, ông Hùng Cao cần được Thượng viện phê chuẩn và cấp quy chế miễn trừ khỏi quy định yêu cầu sĩ quan quân đội nghỉ hưu ít nhất 7 năm trước khi giữ vị trí dân sự cấp cao tại Lầu Năm Góc. Con đường đến vị trí chính thức này giờ đây trở nên khó đoán, sau khi ông phải đối mặt với hàng loạt câu hỏi khó từ các nghị sĩ lưỡng đảng.
Không chỉ ông Hùng Cao, nhiều đề cử khác từ Tổng thống Trump cũng đang rơi vào tình thế tương tự tại Thượng viện. Các diễn biến gây chú ý, bởi với thế đa số hiện tại của đảng Cộng hòa, cơ quan này đáng lẽ phải là nơi thuận lợi cho kế hoạch bổ nhiệm nhân sự của ông chủ Nhà Trắng.

Những trở ngại trong kế hoạch nhân sự của ông Trump xuất hiện khi đảng Cộng hòa sắp mất quyền kiểm soát Thượng viện sau thất bại trong cuộc bầu cử giữa kỳ. Đảng này hiện nắm 53 trong tổng số 100 ghế và sẽ chỉ còn 44 ghế khi quốc hội khóa mới bắt đầu vào tháng 1/2027.
Nhà Trắng chỉ còn rất ít thời gian để vận động các thượng nghị sĩ Cộng hòa phê chuẩn những đề cử đang chờ xử lý. Ông Trump hồi đầu tháng 11 đã kêu gọi Thượng viện thông qua toàn bộ 161 đề cử, trong đó có 25 ứng viên thẩm phán liên bang do chính quyền liên bang đề xuất. Tuy nhiên, Nhà Trắng không thể mặc nhiên trông đợi mọi thượng nghị sĩ Cộng hòa sẽ ủng hộ lựa chọn của Tổng thống.
Cuộc bầu cử giữa kỳ đã thay đổi vị thế khoảng 1/3 thượng nghị sĩ Cộng hòa, một số người sắp rời nhiệm sở, trong khi số khác tái đắc cử nhiệm kỳ 6 năm, vượt thời gian còn lại trong nhiệm kỳ tổng thống của ông Trump. Điều này khiến Nhà Trắng không còn khả năng gây sức ép với Thượng viện để giữ đồng thuận nội bộ đảng.
Ngoài ra, các thượng nghị sĩ còn có quan điểm khác nhau về từng ứng viên, đặc biệt là với các vị trí có nhiệm vụ giám sát chính quyền hoặc điều hành những lĩnh vực quan trọng như y tế, khoa học và quốc phòng.
Trường hợp gần đây nhất gặp trở ngại tại Thượng viện là Eric Ueland, được ông Trump đề cử làm lãnh đạo Văn phòng Trách nhiệm giải trình Chính phủ (GAO), cơ quan độc lập thuộc quốc hội có nhiệm vụ kiểm toán và giám sát hoạt động của chính quyền liên bang.

Ueland hiện là Phó giám đốc Văn phòng Quản lý và Ngân sách Nhà Trắng (OMB), cơ quan từng nhiều lần bất đồng với quốc hội về quyền kiểm soát chi tiêu công. Một số thượng nghị sĩ lo ngại việc đưa ứng viên từ OMB vào lãnh đạo GAO có thể ảnh hưởng đến tính độc lập của cơ quan giám sát này.
Thượng nghị sĩ Cộng hòa Thom Tillis cho biết ông không ủng hộ Ueland vào ghế lãnh đạo GAO, đồng thời chất vấn OMB về việc chưa thể công khai số tiền mà họ cho là đã tiết kiệm được từ chiến dịch tinh giản bộ máy chính phủ do Ban Hiệu suất Chính phủ (DOGE) triển khai.
Trong phiên điều trần trước Ủy ban An ninh Nội địa và Các vấn đề Chính phủ ngày 19/11, Ueland khẳng định ông sẽ không để bất cứ ai chi phối công việc của mình nếu được phê chuẩn làm lãnh đạo GAO. "Tôi không phải người được cài cắm, tay sai hay người phục tùng bất kỳ ai", ông nói.
Tuy nhiên, Ueland từ chối cho biết liệu ông có đồng tình với những kết luận trước đây từ GAO rằng chính quyền ông Trump đã vi phạm luật ngân sách khi giữ lại hoặc điều chuyển các khoản tiền đã được quốc hội phê duyệt hay không.
Một đề cử khác gặp trở ngại là Jim O'Neill, được ông Trump chọn làm lãnh đạo Quỹ Khoa học Quốc gia (NSF). Ủy ban Thượng viện phụ trách y tế, giáo dục, lao động và lương hưu đã không tiến hành bỏ phiếu về đề cử này trong tuần qua.
Thượng nghị sĩ Cộng hòa Bill Cassidy, chủ tịch ủy ban, cho biết một số thành viên quan ngại về năng lực và cách xử lý công việc của O'Neill khi ông còn đảm nhiệm vị trí quyền giám đốc Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC).
Theo Cassidy, O'Neill đã chưa nỗ lực hết sức để bảo vệ giới khoa học trước những quyết định và phát ngôn từ Bộ trưởng Y tế Robert Kennedy. Nghị sĩ Cassidy từng bỏ phiếu ủng hộ bổ nhiệm ông Kennedy năm ngoái, nhưng sau đó ngày càng công khai chỉ trích các chính sách vaccine của Bộ trưởng này.
Trong khi đó, Nhà Trắng đã rút đề cử Heidi Overton vào vị trí lãnh đạo Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm (FDA). Overton hiện tham gia điều hành Hội đồng Chính sách Nội địa của Nhà Trắng. Quyết định được đưa ra sau khi xuất hiện lo ngại bà không hội đủ sự ủng hộ tại ủy ban Thượng viện, đồng thời vấp phải phản ứng từ phong trào Làm nước Mỹ Khỏe mạnh Trở lại (MAHA).
Nguồn thạo tin cho biết Chánh văn phòng Nhà Trắng Stephen Miller là người quyết định rút đề cử sau khi tham khảo ý kiến các quan chức y tế cấp cao.

Những khó khăn trong kế hoạch nhân sự của ông Trump còn xuất hiện tại Lầu Năm Góc, nơi Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth đang tìm cách đưa các ứng viên vào những vị trí lãnh đạo cấp cao trong Lục quân và Hải quân.
Đối với Lục quân, ông Hegseth muốn đề cử Sean Parnell, phát ngôn viên Lầu Năm Góc, làm bộ trưởng. Tuy nhiên, một số thượng nghị sĩ Cộng hòa phản đối, viện dẫn cách Parnell đối xử với báo chí và những cáo buộc bạo hành vợ. Parnell phủ nhận những thông tin này.
Ông Trump đang đề cử tướng Christopher LaNeve, người đang giữ chức quyền Tham mưu trưởng Lục quân, vào vị trí chính thức. LaNeve từng là trợ lý quân sự hàng đầu của Hegseth, sau khi người tiền nhiệm bị bộ trưởng quốc phòng sa thải hồi tháng 4. Tuy nhiên, LaNeve khó nhận được đủ sự ủng hộ từ các thượng nghị sĩ Cộng hòa để được phê chuẩn.