Nghị quyết về chính sách đặc thù xử lý nợ lệ phí môn bài và tiền chậm nộp đã được Quốc hội thông qua và có hiệu lực từ hôm nay (21/11) đến hết ngày 30/6/2028. Chính sách áp dụng với những người nộp thuế ở trạng thái 03 (đã dừng hoạt động kinh doanh nhưng chưa hoàn thành thủ tục đóng mã số thuế) và 06 (không hoạt động ở địa điểm đăng ký).
Trao đổi với phóng viên Dân trí, Luật sư Lê Đức Anh Thắng, Công ty Luật Khải Hoàn Minh, đánh giá Nghị quyết mở ra cơ hội tháo gỡ vướng mắc cho nhiều doanh nghiệp, hộ kinh doanh đã ngừng hoạt động nhưng còn tồn đọng nghĩa vụ thuế.
Tuy nhiên, ông lưu ý, để tận dụng chính sách, người nộp thuế cần phân biệt rõ việc cơ quan thuế xóa nợ lệ phí môn bài với thủ tục khôi phục hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế. Đây là hai việc có liên quan nhưng không thay thế cho nhau.
Xóa nợ lệ phí môn bài không đồng nghĩa mã số thuế tự động đóng
Theo quy định, cơ quan thuế căn cứ dữ liệu trên hệ thống quản lý thuế để thực hiện xóa nợ lệ phí môn bài và tiền chậm nộp thuộc phạm vi chính sách. Người nộp thuế không phải lập hồ sơ riêng đề nghị xóa các khoản này.
Dù vậy, theo Luật sư Lê Đức Anh Thắng, việc xóa nợ không đồng nghĩa mã số thuế của doanh nghiệp được tự động chấm dứt hiệu lực.
"Doanh nghiệp đã ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn tất thủ tục đóng mã số thuế vẫn cần thực hiện các bước theo quy định về quản lý thuế, đăng ký doanh nghiệp và giải thể nếu thuộc trường hợp phải giải thể", ông nhấn mạnh.
Với doanh nghiệp còn hoạt động nhưng có chi nhánh, văn phòng đại diện đã ngừng hoạt động, cần xác định rõ nghĩa vụ và tình trạng mã số thuế của từng đơn vị phụ thuộc. Việc xử lý nợ của chi nhánh không đồng nghĩa doanh nghiệp chủ quản được chấm dứt hoạt động.
Vì vậy, sau khi chính sách được triển khai, doanh nghiệp nên kiểm tra lại tình trạng mã số thuế trên hệ thống và xác định mình còn phải thực hiện thủ tục nào để hoàn tất việc ngừng hoạt động.

Nên kiểm tra lại khoản nợ sau khi cơ quan thuế xử lý
Một lưu ý khác là người nộp thuế cần đối chiếu số liệu nghĩa vụ thuế trước và sau khi cơ quan thuế thực hiện xóa nợ. Doanh nghiệp có thể kiểm tra thông tin nghĩa vụ thuế trên tài khoản giao dịch thuế điện tử, đồng thời theo dõi thông báo kết quả xử lý từ cơ quan thuế.
"Nếu số liệu còn nợ trên hệ thống chưa được cập nhật hoặc có khoản nghĩa vụ không khớp với hồ sơ của doanh nghiệp, người nộp thuế nên liên hệ cơ quan thuế quản lý trực tiếp để được kiểm tra, đối chiếu", vị luật sư tư vấn.
Đặc biệt, doanh nghiệp cần phân biệt khoản nợ lệ phí môn bài được xử lý theo Nghị quyết với các khoản thuế, tiền phạt hoặc nghĩa vụ tài chính khác vẫn còn phải nộp.
Việc chủ động rà soát giúp doanh nghiệp tránh nhầm lẫn rằng toàn bộ nghĩa vụ thuế đã được xóa, trong khi trên hệ thống vẫn còn khoản nợ gốc hoặc nghĩa vụ chưa được giải quyết.
Không nên chờ đến sát thời hạn mới xử lý
Nghị quyết có hiệu lực đến hết ngày 30/6/2028. Đây là thời hạn để người nộp thuế thuộc diện áp dụng hoàn thành các điều kiện liên quan đến việc xử lý tiền chậm nộp của các khoản thuế khác. Do đó, theo ông Lê Đức Anh Thắng, doanh nghiệp không nên chỉ chờ cơ quan thuế tự động xóa nợ rồi mới thực hiện các thủ tục còn lại.
Đối với trường hợp muốn được xóa tiền chậm nộp, người nộp thuế cần bảo đảm đã nộp đủ nợ gốc, tiền thu từ xử phạt vi phạm hành chính nếu có và hồ sơ hợp lệ đề nghị khôi phục hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế được cơ quan thuế tiếp nhận đúng hạn.
Trong trường hợp đã hoàn thành đầy đủ điều kiện trước thời hạn nhưng cơ quan thuế chưa xử lý xong, Nghị quyết quy định việc giải quyết tiếp tục được thực hiện theo chính sách.
Với doanh nghiệp đã ngừng hoạt động, việc chủ động rà soát và hoàn thiện hồ sơ là bước cần thiết để tận dụng chính sách, tránh kéo dài tình trạng mã số thuế chưa được xử lý dứt điểm.
Từ 1/1, theo Nghị quyết 198/2025 của Quốc hội, cơ quan quản lý không còn thu lệ phí môn bài. Tuy nhiên, các khoản nợ phát sinh đến hết năm 2025 vẫn được ngành thuế theo dõi, đôn đốc thu hồi.
Trước thời điểm này, lệ phí môn bài với doanh nghiệp là 1 triệu, 2 triệu hoặc 3 triệu đồng mỗi năm (tùy vốn điều lệ hoặc vốn đầu tư đăng ký).