Tài liệu & Câu hỏi thường gặp
Hướng dẫn GEDCOM, Xưng hô 5 đời & 34 Tỉnh 2026
Lập gia phả dòng họ trong thời đại số đặt ra một nghịch lý rõ ràng: người dùng cần sơ đồ phả hệ trực quan nhiều thế hệ và khả năng chia sẻ trong họ tộc, nhưng họ tên đầy đủ, ngày tháng năm sinh, nơi cư trú và quan hệ huyết thống của người đang sống lại là dữ liệu cá nhân nhạy cảm cần bảo vệ nghiêm ngặt. Công cụ Gia Phả Số trên N1A.vn được thiết kế theo kiến trúc Offline-First 100% ngay từ gốc: toàn bộ cây gia phả, ngày giỗ âm lịch và ghi chú gia phong được lưu trong bộ nhớ IndexedDB cục bộ trên trình duyệt của người dùng và dựng đồ họa bằng thư viện mã nguồn mở d3-hierarchy v3.1.2 (giấy phép ISC), không đồng bộ dữ liệu gia đình về máy chủ trừ khi bạn chủ động xuất tệp JSON hoặc GEDCOM ra ổ đĩa cá nhân.
Để gia phả dòng họ có thể lưu truyền hàng chục năm mà không phụ thuộc vào một phần mềm hay nền tảng khép kín nào, công cụ hỗ trợ xuất và nhập song song hai chuẩn mở quốc tế GEDCOM 5.5.1 (UTF-8) và GEDCOM 7.0, giữ nguyên thẻ họ tên có dấu tiếng Việt, quan hệ gia đình (FAM, HUSB, WIFE, CHIL) cùng các thẻ mở rộng tương thích cho ngày giỗ âm lịch (_ALUN), số đời (_GEN), tên chi nhánh (_BRAN) và thứ tự con trong gia đình (_ORD). Khi xuất tệp GEDCOM hay in Poster gia phả khổ A3 hoặc A4 (SVG vector và ảnh PNG độ phân giải cao) để gửi cho người thân hoặc trưng bày tại từ đường, tùy chọn Bảo vệ Người đang sống giúp tự động ẩn họ tên thật và năm sinh của thành viên còn sống, trong khi vẫn giữ nguyên toàn bộ thông tin tưởng niệm các bậc tiền nhân đã khuất. Điều này đáp ứng đồng thời nhu cầu kết nối cội nguồn và chuẩn bảo vệ dữ liệu cá nhân theo Nghị định 13/2023/NĐ-CP và Nghị định 356/2025/NĐ-CP.
Cách gọi tên vai vế trong đại gia đình Việt Nam phản ánh trật tự tôn ti bên Nội và bên Ngoại cũng như sự tinh tế vùng miền. Từ bậc Đời 1 đến Đời 5, người cháu khi gọi lên trên có sự phân hóa rõ rệt: tại miền Bắc phổ biến cặp gọi Bố, Mẹ, Ông, Bà, Cụ, Kỵ; tại miền Trung (đặc biệt khu vực Huế, Quảng Trị, Nghệ Tĩnh) dùng quen thuộc Ba hoặc Thầy và Mạ, Cố, Sơ cùng chữ O thay cho cô em gái của cha; trong khi tại miền Nam sử dụng tự nhiên Ba, Má, Ông và Bà Cố, Ông và Bà Sơ. Đối với hàng anh em họ (con chú con bác), nguyên tắc truyền thống của gia phả Việt luôn xét vai nhánh trước tuổi sinh học ("bé bằng vai phải lứa, con nhà bác hơn con nhà chú"): người thuộc nhánh anh cả của cha vẫn mang vai anh họ dù ít tuổi hơn người thuộc nhánh em út. Máy tính xưng hô trên N1A tự động dò tổ tiên chung gần nhất (Lowest Common Ancestor), phân biệt dòng Nội/Ngoại, hôn nhân dâu rể (Thím, Mợ, Dượng, Con dâu, Con rể) và đối chiếu đồng thời cả ba miền.
Cơ sở dữ liệu họ tộc trên N1A tổng hợp 93 dòng họ phổ biến tại Việt Nam (gồm cả các họ đa số và các họ đặc trưng của cộng đồng 54 dân tộc) từ các bộ chính sử và công trình nghiên cứu học thuật uy tín như Đại Việt Sử Ký Toàn Thư, Khâm Định Việt Sử Thông Giám Cương Mục và khảo cứu Họ và tên người Việt Nam của PGS.TS Lê Trung Hoa. Song song đó, Atlas Lễ hội Văn hóa & Phong tục đã được cập nhật đầy đủ theo 34 đơn vị hành chính cấp tỉnh năm 2026 theo Nghị quyết 202/2025/QH15 (từ ngày 12/06/2025), tự động ánh xạ các tên tỉnh cũ (ví dụ chọn Thái Bình tự nối về Hưng Yên mới, Bình Định nối về Gia Lai mới, Bạc Liêu nối về Cà Mau mới) để người dân tra cứu lịch lễ hội theo 12 tháng âm lịch không bị đứt gãy thông tin. Mọi hướng dẫn đi đình, đền, chùa, miếu, từ điển lễ vật ba miền và phong tục giỗ chạp tang ma đều chắt lọc theo đúng tinh thần văn minh, tiết kiệm, không cổ súy hủ tục hay đốt vàng mã lãng phí theo Nghị định 110/2018/NĐ-CP và Thông tư 04/2011/TT-BVHTTDL.
Công cụ N1A liên quan: Lịch Âm & Sáp nhập 34 Tỉnh
Bạn có thể kết hợp sử dụng Lịch Âm Dương 2026 để tra ngày giỗ chạp chính xác, Tra cứu Sáp nhập 34 Tỉnh Thành 2026 để đối chiếu mã đơn vị hành chính cũ và mới, hoặc chuyển nhanh sang Atlas Lễ hội Văn hóa 34 Tỉnh và Kho Ký ức & Tưởng niệm Cục bộ.
Nguồn gốc chính sử của họ Cù ở đâu?
Tập trung ở Ân Phú (Vũ Quang, Hà Tĩnh), Quỳnh Lưu (Nghệ An) và vùng trung du Phú Thọ, có nhiều thi sĩ và anh hùng lực lượng vũ trang.
Họ Cù phân bố nhiều ở những tỉnh nào theo bản đồ 34 tỉnh 2026?
Các địa bàn phát tích và tập trung tiêu biểu gồm: ha-tinh, nghe-an, phu-tho.
Có những biến thể hoặc chi họ kép nào phổ biến?
Các biến thể thường gặp: Cù Huy, Cù Chính.
Danh nhân lịch sử tiêu biểu mang họ Cù?
Cù Huy Cận (Huy Cận, 1919–2005); Cù Chính Lan (1930–1951).
Lập gia phả riêng cho chi họ Cù như thế nào?
Bạn nhập danh sách các đời ngay tại bảng điều khiển phía trên, mọi thông tin được lưu cục bộ trong IndexedDB và có thể xuất poster A3/A4 để in treo từ đường.