Chuyển tới nội dung chính
Kinh tế vĩ mô & Đầu tư · Điểm tin đa nguồn

Ứng dụng khoa học công nghệ, mở đường cho nước mắm Việt ra thế giới

Ứng dụng khoa học công nghệ, truy xuất nguồn gốc và minh bạch chuỗi cung ứng giúp ngành nước mắm Việt nâng cao năng lực cạnh tranh, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế và mở rộng thị trường xuất khẩu.

Tuổi Trẻ (tuoitre.vn) · Tác giả: TUOI TRE ONLINE 39 phút trước Đọc bài gốc tại Tuổi Trẻ ↗
Ứng dụng khoa học công nghệ, mở đường cho nước mắm Việt ra thế giới - Ảnh 1.
Hội thảo nêu ra các vấn đề đáng quan tâm trong ngành sản xuất nước mắm hiện nay. - Ảnh: DNCC

Ngày 18-11, tại Hà Nội, Hiệp hội Nước mắm Việt Nam phối hợp với Hội Thủy sản Việt Nam, Hội Khoa học kỹ thuật an toàn thực phẩm Việt Nam và Trung tâm Hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tổ chức hội thảo "Khoa học công nghệ và truy xuất nguồn gốc - Giải pháp cho xuất khẩu nước mắm".

Giải mã "dấu vân tay" của nước mắm

Tại hội thảo, bà Lê Thị Nga, Phó tổng giám đốc Công ty cổ phần Hàng tiêu dùng Masan, trình bày kết quả nghiên cứu ứng dụng khoa học công nghệ trong sản xuất nước mắm, tập trung vào phân tích thành phần acid amin và vai trò của vi sinh vật trong quá trình lên men.

Theo bà Nga, ứng dụng khoa học công nghệ giúp doanh nghiệp hiểu rõ hơn quá trình lên men, qua đó có thêm cơ sở kiểm soát chất lượng trong từng công đoạn sản xuất, thay vì chỉ đánh giá thành phẩm ở khâu cuối.

Trên cơ sở hơn 10.000 dữ liệu nghiên cứu tại ba vùng sản xuất, Masan phân tích thành phần 17 loại acid amin trong nước mắm cốt bằng phương pháp sắc ký lỏng hiệu năng cao (HPLC).

Theo kết quả nghiên cứu do doanh nghiệp công bố, dù nước mắm được sản xuất tại các vùng Phan Thiết, Nha Trang hay Phú Quốc, với phương pháp ủ chượp và độ đạm khác nhau, đường cong acid amin vẫn có những đặc điểm tương đối nhất quán.

Đáng chú ý, nhóm bảy acid amin cuối trong đường cong thể hiện mức độ ổn định nhất định, ít biến động theo độ đạm. Doanh nghiệp xem đây là một đặc điểm có thể hỗ trợ nhận diện sản phẩm, tương tự một dạng "dấu vân tay" của quá trình lên men.

Kết quả này có thể được sử dụng làm cơ sở tham khảo trong việc nhận diện đặc tính sản phẩm, phát hiện những bất thường trong quá trình sản xuất và tìm nguyên nhân sai lệch.

Bên cạnh phân tích thành phần, Masan cũng nghiên cứu các chủng vi sinh vật chịu mặn tham gia quá trình thủy phân protein và hình thành hương vị nước mắm.

Thông qua hợp tác với chuyên gia Đại học Suwon (Hàn Quốc), doanh nghiệp tiến hành phân lập và đánh giá các chủng vi sinh vật từ nhiều nguồn nguyên liệu, cơ sở sản xuất, hướng đến tìm hiểu vai trò của chúng trong quá trình lên men và khả năng ổn định chất lượng sản phẩm.

Việc kết hợp nghiên cứu vi sinh vật với phương pháp ủ chượp truyền thống là một hướng ứng dụng công nghệ sinh học trong sản xuất nước mắm, đồng thời đặt ra yêu cầu bảo đảm các đặc trưng của sản phẩm truyền thống.

Truy xuất nguồn gốc và yêu cầu xuất khẩu

Các nghiên cứu về chất lượng sản phẩm diễn ra trong bối cảnh những thị trường nhập khẩu như EU, Hoa Kỳ, Nhật Bản và Hàn Quốc ngày càng chú trọng yêu cầu về an toàn thực phẩm, minh bạch thông tin và truy xuất nguồn gốc.

Đối với ngành nước mắm, việc đáp ứng các yêu cầu này không chỉ phụ thuộc vào chất lượng thành phẩm mà còn liên quan đến khả năng kiểm soát nguyên liệu đầu vào và toàn bộ quá trình sản xuất.

Theo báo cáo tại hội thảo, Masan hiện vận hành hệ thống ủ chượp tại Phú Quốc, La Gi và Hậu Giang, với tổng lượng cá đưa vào sản xuất năm 2025 đạt khoảng 18.500 tấn. Quy mô này tạo điều kiện tích lũy dữ liệu thực tiễn phục vụ nghiên cứu và chuẩn hóa quá trình sản xuất.

Từ các dữ liệu về thành phần acid amin, hệ vi sinh vật và chỉ tiêu kỹ thuật, doanh nghiệp có thêm cơ sở đối chiếu hồ sơ từng lô sản xuất, nhận diện sai lệch và kiểm soát chất lượng.

Ở góc độ toàn ngành, truy xuất nguồn gốc nguyên liệu thủy sản cũng là vấn đề được các đại biểu đề cập, nhất là trong bối cảnh Việt Nam đang triển khai các giải pháp gỡ cảnh báo "thẻ vàng" IUU của Ủy ban châu Âu và xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác điện tử (eCDT).

Tại hội thảo, bà Nguyễn Thị Trang Nhung, Phó trưởng ban Hợp tác quốc tế, Hội Thủy sản Việt Nam, trình bày tham luận về thực tiễn áp dụng truy xuất nguồn gốc nước mắm phục vụ xuất khẩu theo yêu cầu của khung pháp lý quốc tế.

Theo bà Nhung, quá trình triển khai còn gặp khó khăn do hệ thống hành chính trực tuyến đôi lúc vận hành chưa thông suốt. Bên cạnh đó, việc ghi nhật ký khai thác thủ công của ngư dân, nhất là khi hoạt động xa bờ, còn xảy ra sai sót, thiếu chính xác về tọa độ và thông tin chuyến biển.

Trong khi đó, TS. Trần Hồng Quang, đại diện Hội Thủy sản Việt Nam, cũng cho rằng ứng dụng công nghệ số trong truy xuất nguồn gốc thủy sản, đặc biệt đối với nguyên liệu cá dùng sản xuất nước mắm, là yêu cầu cần được đẩy mạnh.

Ông chỉ ra những khó khăn như dữ liệu còn phân tán ở nhiều nguồn và đơn vị quản lý, thiếu đồng bộ; thông tin về tàu cá, chuyến biển, cảng và sản phẩm chưa được liên kết thành chuỗi thống nhất. Đặc điểm sản xuất phân tán cũng khiến việc đối chiếu thông tin gặp khó khăn, trong khi nhiều công đoạn vẫn thực hiện thủ công, tốn thời gian.

Từ thực tiễn nghiên cứu của doanh nghiệp đến những yêu cầu quản lý toàn ngành, hội thảo cho thấy khoa học công nghệ đang trở thành một trong những nền tảng quan trọng giúp nước mắm Việt Nam nâng cao chất lượng, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế và mang tinh hoa ẩm thực Việt đến gần hơn với bạn bè quốc tế.

Nguồn xuất bản gốc: Tuổi Trẻ (tuoitre.vn) · Tác giả: TUOI TRE ONLINE N1A tổng hợp tự động để tra cứu tin kinh tế - tài chính, giữ nguyên quyền tác giả của cơ quan báo chí gốc và dẫn liên kết trực tiếp về bài gốc.
Đọc bài gốc ↗

Đọc tiếp cùng chủ đề Kinh tế vĩ mô & Đầu tư

Xem tất cả →