
Phát biểu tại Copenhagen sau khi các cuộc đàm phán ba bên ở Abu Dhabi vừa kết thúc hôm 11/11, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho rằng phải chọn ra một đại diện từ châu Âu để tham gia các cuộc đàm phán hòa bình do Mỹ, Nga và Ukraine khởi xướng, với hạn chót là cuối tháng 11.
“Chúng ta cần chọn ra người đại diện cho châu Âu trong các cuộc đàm phán. Như vậy sẽ tốt hơn, vì người đó sẽ nhận được ủy quyền để tham gia đàm phán - ủy quyền từ toàn bộ châu Âu”, ông Zelensky nhấn mạnh.
Theo nhà lãnh đạo Ukraine, quyết định này cần được đưa ra “muộn nhất là cuối tháng 11”, hoặc trong cuộc họp giữa các nước châu Âu ủng hộ Ukraine tại Berlin vào ngày 19 cùng tháng.
Sau các cuộc đàm phán ba bên giữa Nga, Mỹ và Ukraine tại Abu Dhabi tuần này, Đặc phái viên Mỹ Jared Kushner lưu ý rằng: “Nếu châu Âu có thể xác định được một cá nhân đại diện cho mình, đó sẽ là một bước tiến lớn hơn nhiều so với việc thuyết phục phía Nga chấp nhận để họ tham gia đàm phán”.
Các quốc gia châu Âu hầu như đã từ chối đàm phán với Nga kể từ khi xung đột tại Ukraine leo thang vào năm 2022. Những nỗ lực gần đây nhằm mở lại đối thoại với phía Nga càng cho thấy rõ hơn những chia rẽ trong nội bộ châu Âu.
Tuần trước, Thủ tướng Italy Giorgia Meloni phàn nàn rằng Liên minh châu Âu (EU) đang thể hiện quan điểm "thiếu nhất quán" về vấn đề này, qua đó làm suy giảm uy tín của khối.
Tháng trước, Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb và Thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Store đã vấp phải sự chỉ trích từ các nhà lãnh đạo EU khác khi chủ động liên lạc với Tổng thống Nga Vladimir Putin. Moscow hoan nghênh động thái này, mặc dù không mang lại bất kỳ đột phá nào.
Moscow nhiều lần khẳng định châu Âu đã đánh mất uy tín khi tiếp tục cung cấp vũ khí và tài chính cho Ukraine, đồng thời thảo luận về mục tiêu gây ra thất bại chiến lược cho Nga. Moscow cũng bác bỏ các lời kêu gọi ngừng bắn vô điều kiện từ châu Âu, cho rằng những đề xuất này thực chất chỉ nhằm cho phép Ukraine có thêm thời gian để tái vũ trang.
Các nhà lãnh đạo như Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb, Thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Store, Thủ tướng Italy Giorgia Meloni, Tổng thống Cộng hòa Séc Petr Pavel và Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen đều được truyền thông nhắc đến như những ứng viên tiềm năng để trở thành đại diện duy nhất của châu Âu trong các cuộc đàm phán.
Tổng thống Nga sẵn sàng đối thoại với các lãnh đạo châu Âu
Người phát ngôn Điện Kremlin, ông Dmitry Peskov, ngày 11/11 cho biết Tổng thống Nga Vladimir Putin vẫn chưa quyết định liệu ông có tham dự Hội nghị thượng đỉnh các nhà lãnh đạo G20 sắp tới hay không. Sự kiện này dự kiến diễn ra vào ngày 14-15/12 tại Florida, Mỹ.
Tuy nhiên, theo ông Peskov, Tổng thống Putin luôn khẳng định ông sẵn sàng đối thoại với các nhà lãnh đạo châu Âu.
“Ông Putin luôn giữ quan điểm rằng ông sẵn sàng tiếp xúc với tất cả mọi người, bao gồm cả các nhà lãnh đạo châu Âu”, ông Peskov nói, đồng thời cho biết các nhà lãnh đạo này bao gồm cả Thủ tướng Đức Friedrich Merz.
Gần đây, ông Merz gợi ý rằng các kênh liên lạc giữa Berlin và Moscow - vốn đã đóng băng từ lâu - có thể được khôi phục tại hội nghị thượng đỉnh G20 sắp tới.
“Nếu ông ấy (Putin) có mặt ở đó, tôi sẽ không bỏ lỡ cơ hội để trò chuyện với ông ấy”, Thủ tướng Đức phát biểu vào tuần trước.
Những thông tin trên được đưa ra trong bối cảnh các quốc gia châu Âu đang nỗ lực để được tham gia vào các cuộc đàm phán hòa bình về Ukraine.
Người phát ngôn Điện Kremlin nói rằng việc các nước châu Âu tham gia đàm phán có thể được xem xét ở giai đoạn sau này.
“Hiện tại, những tuyên bố mà chúng tôi nghe được từ phía châu Âu không cho thấy bất kỳ mong muốn nào từ họ trong việc đóng góp vào tiến trình đạt được hòa bình”, ông Peskov nêu rõ.