Theo đề án được Ban Thường vụ Thành ủy Quảng Ninh phê duyệt ngày 15/11, mô hình trường học xã hội chủ nghĩa không thay thế Chương trình giáo dục phổ thông 2018 mà đổi mới cách tổ chức dạy học, quản trị nhà trường, hướng đến phát triển toàn diện học sinh.
Mọi hoạt động trong nhà trường, từ giờ học trên lớp, sinh hoạt dưới cờ đến ngoại khóa, được tổ chức xoay quanh 5 trụ cột: giáo dục lý tưởng xã hội chủ nghĩa, đạo đức, trí tuệ, thể chất và thẩm mỹ. Lao động không được tách thành trụ cột riêng mà là phương thức giáo dục xuyên suốt, hướng tới hình thành các giá trị yêu nước, nhân văn, trí tuệ, sáng tạo và trách nhiệm.
Đổi mới cách dạy học và đánh giá chất lượng
Một trong những thay đổi lớn là cách tổ chức buổi học thứ hai. Thay vì chủ yếu phụ đạo, bồi dưỡng học sinh hoặc ôn thi, các trường thí điểm sẽ xây dựng chương trình tăng cường phù hợp với từng cấp học. Học sinh được thực hành STEM, lập trình robot, nâng cao năng lực ngoại ngữ, tập luyện thể thao, học nghệ thuật và tham gia các dự án phục vụ cộng đồng.
Công nghệ số và trí tuệ nhân tạo (AI) không chỉ được sử dụng trong môn Tin học mà trở thành công cụ hỗ trợ cả 5 trụ cột giáo dục. Học sinh được rèn luyện tư duy phản biện, tính trung thực trong học tập khi sử dụng AI, đồng thời thực hiện các dự án khoa học gắn với thực tiễn địa phương như bảo vệ di sản vịnh Hạ Long, phát triển kinh tế biển, năng lượng xanh và chuyển đổi số.
Chất lượng giáo dục của nhà trường không chỉ được đánh giá qua điểm số, kết quả thi cử hay số lượng giải thưởng mà còn dựa trên sự tiến bộ của học sinh, mức độ an toàn, hạnh phúc học đường và sự hài lòng của phụ huynh. Bộ tiêu chí đánh giá gồm 8 chuẩn với thang điểm 100.

Kết quả giáo dục của học sinh được thể hiện qua hồ sơ năng lực, sản phẩm học tập, dự án nghiên cứu giải quyết các vấn đề thực tiễn và khả năng vận dụng kiến thức. Đề án cũng đặt mục tiêu 100% học sinh biết bơi, tập luyện ít nhất một môn thể thao, hơn 90% biết chơi một nhạc cụ hoặc tham gia một loại hình nghệ thuật.
Cùng với đổi mới dạy học, các trường sẽ đơn giản hóa quy trình quản lý, sử dụng dữ liệu số để theo dõi tiến độ và kết quả giáo dục, giảm hồ sơ, sổ sách không cần thiết để giáo viên có thêm thời gian dành cho chuyên môn và hỗ trợ học sinh.
Ba trường có đặc trưng giáo dục khác nhau
Mô hình được thí điểm từ tháng 11/2026 đến hết năm học 2030-2031 tại ba cơ sở giáo dục, đại diện cho vùng văn hóa công nhân mỏ, biển đảo và môi trường thực hành sư phạm.
Trường Tiểu học, THCS và THPT Vũ Văn Hiếu được định hướng thành lập trên cơ sở sắp xếp Trường Tiểu học và THCS Hà Tu, Trường THPT Vũ Văn Hiếu tại phường Hà Tu. Đây là khu vực mang đậm văn hóa vùng mỏ, nhiều gia đình làm việc trong ngành than.
Việc tổ chức trường liên cấp tạo điều kiện đầu tư đồng bộ cơ sở vật chất, xây dựng chương trình giáo dục phù hợp với đặc điểm địa phương, phát huy tinh thần tự lập, ý thức lao động và trách nhiệm với cộng đồng của học sinh ngay từ cấp tiểu học.
Tại đặc khu Vân Đồn, Trường Tiểu học và THCS Vân Đồn 1 được hình thành trên cơ sở sáp nhập Trường Tiểu học Hạ Long và Trường THCS Hạ Long. Với đặc trưng văn hóa biển đảo, gắn liền với các hoạt động kinh tế biển, du lịch và thương mại, trường có điều kiện tổ chức các hoạt động giáo dục, trải nghiệm gắn với đời sống địa phương.
Mô hình liên cấp cũng giúp thống nhất phương pháp giáo dục từ tiểu học đến THCS, bảo đảm học sinh tại trường chính và các phân hiệu có cơ hội tiếp cận các hoạt động giáo dục tăng cường.

Trong khi đó, Trường Tiểu học, THCS và THPT Thực hành Sư phạm thuộc Đại học Hạ Long có lợi thế về đội ngũ giáo viên, chuyên gia và giảng viên đại học trực tiếp tham gia tư vấn, hỗ trợ giảng dạy.
Cô Lê Thị Thanh Thơ, Hiệu trưởng nhà trường, cho biết mô hình liên cấp tạo điều kiện để học sinh được giáo dục trong môi trường thống nhất từ lớp 1 đến lớp 12, bảo đảm sự tiếp nối về nội dung và phương pháp dạy học. Nhà trường cũng có nền tảng về cơ sở vật chất, kinh nghiệm đổi mới phương pháp giảng dạy, kiểm tra, đánh giá và nghiên cứu khoa học để triển khai mô hình mới.
"Là đơn vị vừa dạy học cho học sinh vừa làm nơi thực tập, rèn nghề cho sinh viên sư phạm, chúng tôi có điều kiện triển khai các phương pháp mới", cô Thơ nói, khẳng định việc thí điểm còn giúp sinh viên sư phạm sớm tiếp cận các phương pháp giáo dục mới, từ đó có thể vận dụng vào thực tế giảng dạy sau khi tốt nghiệp.
Sau giai đoạn thí điểm, Quảng Ninh sẽ đánh giá kết quả, chuẩn hóa tài liệu, học liệu và phương thức tổ chức giáo dục, làm cơ sở từng bước nhân rộng mô hình trong hệ thống giáo dục phổ thông trên địa bàn.