Với doanh nghiệp xuất khẩu cà phê hay gạo, nhận định về giá trong thời gian tới là một căn cứ để cân nhắc thời điểm bán hàng.
Tại hội nghị REVO AI Summit 2026, diễn ra chiều 19/11 ở Hà Nội, ông Nguyễn Thanh Tùng, Chủ tịch Hội đồng quản trị Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam toàn cầu (VIETCOM), cho rằng đây là một trong những khâu có thể ứng dụng trí tuệ nhân tạo.
Theo ông Tùng, AI có thể hỗ trợ phân tích dữ liệu thị trường, đánh giá cung cầu và dự báo giá. Doanh nghiệp xuất nhập khẩu có thể tham khảo kết quả phân tích để đánh giá rủi ro trước biến động giá. Với đơn vị vận hành sở giao dịch, phạm vi ứng dụng còn bao gồm quản lý giao dịch và hệ thống thanh toán.
AI đang thay đổi phương thức sản xuất
Phát biểu tại sự kiện, ông Vương Quốc Thắng, Đại biểu Quốc hội khóa XVI, Ủy viên chuyên trách tại Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội, nhận định AI không còn là câu chuyện của tương lai mà đã trở thành công nghệ tác động trực tiếp đến các lĩnh vực kinh tế - xã hội.

AI đang thay đổi phương thức sản xuất, quản trị doanh nghiệp, thương mại, tài chính, giáo dục, y tế và logistics.
Một vấn đề khi phân tích thị trường là dữ liệu từ nhiều nguồn có thể được ghi nhận theo những cách khác nhau.
Chẳng hạn, để so sánh hai mức giá hàng hóa, người phân tích cần biết giá được tính theo đơn vị nào, vào thời điểm nào. Nếu một nguồn niêm yết giá theo tấn, nguồn khác tính theo kilogam, hai con số cần được quy đổi trước khi so sánh.
Đưa dữ liệu về một chuẩn thống nhất là một trong 6 chức năng công nghệ được giới thiệu trong tài liệu hội nghị.
Nếu chuẩn hóa giúp dữ liệu đầu vào có thể so sánh được, thì AI có khả năng giải thích cho phép người sử dụng xem xét căn cứ của kết quả đầu ra. Với một dự báo giá, điều doanh nghiệp cần biết còn là những yếu tố nào đã ảnh hưởng đến nhận định của mô hình.
Ở khâu giám sát, công nghệ bản sao số cho phép tạo mô hình số của một tài sản hoặc doanh nghiệp để theo dõi, đánh giá theo thời gian. Khi chuyển từ phân tích sang thực hiện công việc, hệ thống có thể sử dụng tác tử AI, tức phần mềm thực hiện nhiệm vụ trong phạm vi được ủy quyền. Phạm vi này xác định những thao tác tác tử được phép thực hiện.
Doanh nghiệp nên bắt đầu ứng dụng AI từ đâu?

Ông Vương Quốc Thắng cho rằng điểm xuất phát là vấn đề doanh nghiệp cần giải quyết trong hoạt động hằng ngày.
“Không nhất thiết doanh nghiệp nào cũng phải tự xây dựng những nền tảng AI quy mô lớn, nhưng mỗi doanh nghiệp cần xác định được AI có thể giải quyết vấn đề gì trong hoạt động của mình”, ông Thắng nói.
Theo ông, hiệu quả ứng dụng AI cần thể hiện qua những thay đổi cụ thể như giảm chi phí sản xuất, tăng năng suất, nâng cao hiệu quả quản trị hoặc giúp doanh nghiệp tiếp cận thị trường rộng hơn.
Với doanh nghiệp nhỏ và vừa, ông đề nghị hỗ trợ tiếp cận nguồn vốn, chuyên gia và các nền tảng AI có chi phí phù hợp. Việc kết nối với trung tâm công nghệ, tổ chức nghiên cứu và quỹ đầu tư quốc tế cũng có thể giúp doanh nghiệp tìm được công nghệ và nguồn lực để triển khai.
Ở góc độ chính sách, ông Thắng đề nghị chú trọng cơ chế thử nghiệm công nghệ mới, bảo vệ dữ liệu và bảo đảm an toàn thông tin.