Đây là nhận định của ông Nguyễn Duy Thành, Chủ tịch Công ty Quản lý Nhà Toàn Cầu (Global Home), Phó Chủ tịch Hiệp hội Quản lý vận hành Nhà chung cư TPHCM (HCMO), sau khi Quốc hội thông qua quy định về nghĩa vụ tài chính đối với đất bỏ hoang, trong đó mức thuế 0,2% được áp dụng không theo hạn mức đối với đất bỏ hoang, chậm đưa vào sử dụng.
Theo ông Thành, áp dụng nghĩa vụ tài chính cao hơn với đất bỏ hoang là chủ trương phù hợp, góp phần hạn chế găm đất chờ tăng giá, đầu cơ và lãng phí nguồn lực. Tuy nhiên, cần xác định rõ thế nào là "đất bỏ hoang", bởi không phải mọi thửa đất chưa xây dựng đều nhằm mục đích đầu cơ.

"Cần phân biệt rõ giữa đất đầu cơ, đất dự án chậm triển khai với đất của người dân để dành cho nhu cầu trong tương lai của gia đình và con cháu", ông Thành nhấn mạnh.
Theo ông, nhiều gia đình tích lũy đất cho con cái là nhu cầu chính đáng. Vì vậy, việc áp dụng nghĩa vụ tài chính cần dựa trên các tiêu chí như thời gian không sử dụng, mục đích sử dụng thực tế, quy mô và tính chất từng trường hợp.
Ở góc độ kinh tế, luật sư Trần Thị Thanh Thảo, Giám đốc Công ty Luật TNHH Thảo Trần, cho rằng chính sách này sẽ làm tăng chi phí nắm giữ đất không sử dụng, qua đó thay đổi bài toán của nhà đầu tư. Khi chi phí tăng theo thời gian, người sở hữu đất sẽ phải cân nhắc đưa đất vào khai thác, chuyển nhượng hoặc tiếp tục nắm giữ và chịu nghĩa vụ tài chính cao hơn.

Trong ngắn hạn, chính sách có thể thúc đẩy một bộ phận nhà đầu tư bán đất trống, tăng nguồn cung thứ cấp và hạn chế tâm lý găm đất chờ tăng giá. Tuy nhiên, hiệu quả phụ thuộc vào cách xác định "bỏ hoang, chậm đưa vào sử dụng" và khả năng quản lý, giám sát trên thực tế.
Luật sư Thảo cho rằng tiêu chí nên dựa vào tình trạng sử dụng thực tế thay vì chỉ căn cứ số lượng bất động sản một người sở hữu. Đất đang có người ở, cho thuê hoặc phục vụ nhu cầu sinh sống của gia đình cần được phân biệt với đất bỏ trống, không khai thác trong thời gian dài.
“Việc phân loại theo tình trạng sử dụng sẽ giúp chính sách nhắm đúng vào hành vi đầu cơ, hạn chế tác động đến nhu cầu ở thực chính đáng của các hộ gia đình nhiều thế hệ”, luật sư Thảo nhận định.
Trước đó, một số đại biểu Quốc hội đã đề nghị làm rõ tiêu chí, thời gian và cơ quan xác định đất bỏ hoang, đồng thời xem xét các trường hợp không sử dụng đất do nguyên nhân bất khả kháng. Theo Chính phủ, dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) xác định đất bỏ hoang là đất được giao hoặc cho thuê nhưng không đưa vào sử dụng hoặc chậm đưa vào sử dụng trong thời gian nhất định.
Với đất thực hiện dự án đầu tư, nếu chậm đưa vào sử dụng so với tiến độ cũng có thể bị xem xét. Trường hợp quá 60 tháng vẫn không đưa đất vào sử dụng, Nhà nước sẽ thu hồi đất.
Chính phủ cho biết các cơ quan chức năng sẽ tiếp tục hoàn thiện quy định, làm rõ tiêu chí xác định đất bỏ hoang và các trường hợp được gia hạn hoặc loại trừ do nguyên nhân khách quan.