Các bác sĩ Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 thực hiện ca ghép thận lần thứ ba cho bà. Hai tuần sau mổ, sức khỏe bệnh nhân hồi phục tốt, thận ghép hoạt động ổn định. Bà là người thứ ba tại Việt Nam được ghép thận ba lần và là người cao tuổi nhất trong nhóm này.
Bệnh nhân phát hiện suy thận mạn giai đoạn cuối năm 2000. Sau một thời gian điều trị bảo tồn, bà ghép thận lần đầu tại Trung Quốc ngay trong năm đó. Đến năm 2005, thận ghép suy giảm chức năng, bà ghép thận lần thứ hai tại Bệnh viện Việt Đức.

Gần 21 năm sau, đầu năm 2026, bà đến khám tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 và nhận kết quả suy chức năng thận ghép. Cơ thể mệt mỏi, ăn uống khó khăn, nhưng bà vẫn muốn tiếp tục điều trị. Dù hiểu rõ rủi ro khi ghép thận lần ba ở tuổi 75, bà vẫn chọn phương án này.
"Khi bị suy thận, cơ thể tôi rất mệt, không ăn uống được. Ai cũng mong muốn được sống, mà sống phải khỏe mạnh. Ghép thận lần ba có nhiều rủi ro, nhưng tôi vẫn quyết tâm, mong muốn được ghép thận", bệnh nhân nói.
Theo các bác sĩ, ghép thận lần ba cho người 75 tuổi là quyết định phức tạp, đòi hỏi đánh giá toàn diện trước mổ. Bệnh nhân đối mặt nhiều nguy cơ: tuổi cao, bệnh tim mạch, rủi ro khi gây mê, mẫn cảm miễn dịch (cơ thể sinh ra kháng thể chống lại tạng ghép), tổn thương mạch máu, chảy máu và nhiễm trùng. Thuốc ức chế miễn dịch dùng lâu dài cũng làm tăng nguy cơ biến chứng.
Các chuyên khoa hội chẩn, phân tích từng yếu tố nguy cơ để xây dựng phương án. TS Trương Quý Kiên, Phó chủ nhiệm Khoa Nội thận và Lọc máu, cho biết dù trải qua hai lần ghép, lượng kháng thể chống lại người hiến của bệnh nhân không quá cao. Đây là yếu tố thuận lợi để cân nhắc phẫu thuật.
Thách thức lớn nhất nằm ở việc chọn vị trí đặt thận mới và xử lý hệ thống mạch máu, bởi hai hố chậu (hai hốc xương ở phần dưới bụng, nơi thường đặt thận ghép) của bà đều dùng trong các lần ghép trước.
TS Nguyễn Việt Hải, Giám đốc Trung tâm Tiết niệu và Nam khoa, cho biết ê kíp chọn hố chậu phải làm vị trí ghép lần này. Đây là nơi đặt thận ghép lần đầu, nay quả thận cũ đã teo nhỏ, không còn cản trở không gian đặt thận mới. Phương án này giúp hạn chế mất máu khi mổ.
Ê kíp từng dự tính bắc cầu động mạch (tạo đường dẫn máu mới nối qua đoạn mạch hỏng) nếu hệ thống mạch máu không đáp ứng. Nhưng khi mổ, các bác sĩ thấy động mạch chậu ngoài vẫn tốt nên không cần bắc cầu.
Về đường dẫn nước tiểu, các bác sĩ tạo hình niệu quản thận ghép rồi nối trực tiếp với niệu quản của bệnh nhân, tận dụng cấu trúc tự nhiên và hạn chế can thiệp vào vùng chậu hông.

Đại tá, TS Ngô Vi Hải, Chủ nhiệm Khoa Ngoại lồng ngực, cho biết việc nối mạch máu cũng khó khăn do bệnh nhân đã trải qua hai lần mổ ghép. Trước mổ, ê kíp tính đến khả năng dùng mạch nhân tạo nối với động mạch chủ nếu mạch chậu không còn phù hợp. Khi mổ, các bác sĩ bóc tách được động mạch chậu gốc và tĩnh mạch chậu để nối mạch cho thận ghép, không cần mạch nhân tạo.
Theo các bác sĩ, ca ghép không chỉ mở thêm cơ hội cho một bệnh nhân cao tuổi từng ghép tạng nhiều lần, mà còn nâng cao năng lực ghép thận tại Việt Nam. Dù vậy, không phải người cao tuổi hay từng ghép nhiều lần nào cũng mổ tiếp được. Mỗi trường hợp cần đánh giá kỹ về sức khỏe tổng thể, tình trạng miễn dịch, hệ thống mạch máu, nguy cơ phẫu thuật và khả năng duy trì chức năng thận lâu dài.
"Y học không ngừng mở rộng những giới hạn, nhưng không có nghĩa là có thể vượt qua mọi giới hạn. Thành công của một ca ghép không chỉ được đánh giá bằng kết quả phẫu thuật trước mắt, mà còn bằng chức năng thận ghép, thời gian sống và chất lượng cuộc sống lâu dài của bệnh nhân", TS Việt Hải nói.