Như Dân trí thông tin, thị trường mặt bằng nhà phố, văn phòng TPHCM có nhiều địa điểm đóng cửa, treo biển cho thuê, sang nhượng kéo dài. Tuy nhiên, không ít chủ nhà chỉ giảm giá cầm chừng, thậm chí chấp nhận để trống thay vì cho thuê thấp hơn kỳ vọng.
Giảm giá mạnh vẫn chưa chốt được khách
Ông Thắng, chủ căn nhà với tổng diện tích 120m² trên đường Huỳnh Văn Bánh (phường Phú Nhuận), cho biết khách thuê kinh doanh thời trang vừa trả mặt bằng. Ông đang chào thuê lại với giá 30 triệu đồng/tháng, đặt cọc 2 tháng, thời hạn hợp đồng tối đa một năm.
Theo ông, căn nhà nằm trong khu vực kinh doanh sầm uất, gần các trục đường Trần Huy Liệu, Lê Văn Sỹ, kết nối với Hoàng Sa, Trường Sa. Mặt bằng phù hợp với nhiều mô hình như thời trang, spa, làm đẹp...
“Giá thuê đã giảm từ 35 triệu đồng của hợp đồng trước xuống 30 triệu đồng/tháng. Tuy nhiên, qua môi giới, nhiều khách trả xuống 20 triệu đồng và muốn thuê 2-3 năm. Mức đó thấp so với khu vực. Nhà có sẵn 3 phòng ngủ kiên cố, có thể vừa kinh doanh tầng dưới, vừa tận dụng không gian phía trên để ở hoặc cho thuê lại”, ông Thắng nói.
Dù hiểu tình hình kinh doanh còn khó khăn, ông cho biết chỉ có thể hỗ trợ giảm thêm 5-10 triệu đồng trong tháng đầu để chia sẻ chi phí dọn vào và chuẩn bị kinh doanh.
Anh Hải, môi giới bất động sản tại khu vực Bình Thạnh và Phú Nhuận (cũ), cho biết có những mặt bằng bỏ trống nhiều tháng, thậm chí cả năm. Một số chủ nhà chỉ đồng ý cho người bán xôi, bán nước đặt gánh buổi sáng, nhưng không chấp nhận giảm giá thuê chính thức.
Theo anh, nhu cầu thuê vẫn có, chủ yếu đến từ các mô hình ăn uống, thời trang, spa. Tuy nhiên, người kinh doanh muốn giá thuê thấp để giảm áp lực vốn ban đầu, đồng thời thường đề xuất hợp đồng 3-4 năm nhằm có đủ thời gian đầu tư cơ sở vật chất, máy móc và xây dựng tệp khách hàng.
“Người thuê muốn giá càng thấp càng tốt, còn nhiều chủ nhà đã quen với mức giá cao nên không dễ chấp nhận. Họ thà để trống để chờ khách phù hợp”, anh Hải nói.
Với những mặt bằng có giá thuê 50-70 triệu đồng, thậm chí hàng trăm triệu đồng mỗi tháng, chủ nhà càng cân nhắc kỹ trước khi ký hợp đồng dài hạn ở mức giá thấp. Theo anh Hải, nếu thị trường phục hồi, chủ nhà có thể bỏ lỡ cơ hội điều chỉnh giá trong thời gian hợp đồng còn hiệu lực.

Bên cạnh đó, việc ký hợp đồng với khách thuê không phù hợp cũng tiềm ẩn rủi ro. Người thuê thiếu năng lực tài chính có thể chậm thanh toán, kinh doanh không hiệu quả hoặc trả mặt bằng giữa chừng, khiến chủ nhà tiếp tục mất thời gian và chi phí tìm khách mới. Nếu phát sinh tranh chấp hoặc muốn chấm dứt hợp đồng trước hạn, các bên còn phải xử lý những nghĩa vụ theo thỏa thuận đã ký.
Thời điểm cuối năm, nhu cầu tìm mặt bằng kinh doanh trước Tết có thể tăng, nhưng theo anh Hải, điều đó không đồng nghĩa chủ nhà sẽ chấp nhận giảm giá bằng mọi cách. “Nhiều người sẵn sàng bỏ trống vài tháng, thậm chí cả năm để chờ khách thuê tốt. Họ không muốn hạ giá quá sâu rồi mất đi mức giá kỳ vọng hoặc gặp rủi ro với người thuê không phù hợp”, anh nói.
Tư duy cho thuê của nhiều năm trước không còn phù hợp
Theo báo cáo quý III của Savills ở phân khúc bán lẻ, tổng nguồn cung tại TPHCM giảm nhẹ xuống gần 1,6 triệu m² diện tích cho thuê thuần. Công suất thuê đạt 92%, giá thuê trung bình tầng trệt tăng nhẹ lên 1,6 triệu đồng/m²/tháng. Nhu cầu chủ yếu đến từ ngành ăn uống (F&B), tiếp đến là giải trí; các thương hiệu phục vụ trẻ em, gia đình và trung tâm thể hình cũng tiếp tục mở rộng.
Tại báo cáo của Batdongsan.com, trong 3 quý đầu năm, nhu cầu tìm thuê nhà mặt phố tại TPHCM tập trung nhiều ở khu vực trung tâm. Quận 1 cũ dẫn đầu với 16% tổng mức độ quan tâm, tiếp đến là quận 2 cũ (9%) và quận 3 cũ (8%).
Tỷ suất lợi nhuận cho thuê nhà mặt phố có xu hướng cải thiện. Trong quý III, chỉ số này đạt 2,3% tại khu vực trung tâm và 3,1% ở khu vực cận trung tâm, so với khoảng 1,9% vào đầu năm 2024.
Xét theo từng địa bàn, khu vực Gò Vấp ghi nhận tỷ suất lợi nhuận cho thuê cao nhất trong nhóm khảo sát, đạt 3,6%. Trong khi đó, quận 1 cũ có giá rao bán phổ biến khoảng 500 triệu đồng/m² nhưng tỷ suất này chỉ đạt 2,3%; quận 3 cũ đạt 2,2%, còn quận 2 cũ đạt 2,5%.

Trao đổi với phóng viên Dân trí, đại diện Avison Young Việt Nam và Campuchia (đơn vị tư vấn bất động sản), nhận định thị trường bán lẻ đang xuất hiện một nghịch lý: sức mua và sự hiện diện của các thương hiệu vẫn có những tín hiệu tích cực, nhưng nhiều mặt bằng nhà phố lại khó tìm được khách thuê phù hợp.
Theo vị đại diện, các nhà bán lẻ đã thay đổi cách kinh doanh, trong khi một bộ phận chủ nhà vẫn giữ tư duy cho thuê của nhiều năm trước. Sự phát triển của TikTok, Shopee và các nền tảng trực tuyến giúp doanh nghiệp tiếp cận khách hàng bằng nhiều phương thức. Vì vậy, cửa hàng vật lý phải chứng minh được hiệu quả tương xứng với chi phí đầu tư.
Khả năng tiếp cận cũng là yếu tố quan trọng. Một tuyến phố đông phương tiện chưa chắc có giá trị thương mại cao nếu khách hàng khó dừng, đỗ xe hoặc đi bộ vào cửa hàng. Trong khi đó, người thuê phải bỏ ra nhiều khoản ban đầu như tiền cọc, chi phí hoàn thiện mặt bằng, nhân sự, hàng tồn kho và marketing trước khi tạo được doanh thu.
"Một hợp đồng có giá thấp hơn đôi chút nhưng duy trì ổn định trong thời gian dài có thể mang lại hiệu quả tốt hơn việc liên tục thay khách, chịu thất thu, phí môi giới và thời gian bỏ trống. Chủ nhà cũng có thể cân nhắc mô hình thuê linh hoạt, kết hợp mức thuê cơ bản với tỷ lệ phần trăm doanh thu, qua đó chia sẻ lợi ích khi hoạt động kinh doanh của khách thuê tăng trưởng", đại diện Avison Young Việt Nam và Campuchia nêu.