Chuyển tới nội dung chính
Sức khỏe & Y tế · Điểm tin đa nguồn

Nên nghỉ ngơi hay vận động khi đau khớp?

Tôi thường bị đau đầu gối khi đi lại và cứng khớp vào buổi sáng. Tôi nên nghỉ ngơi hay vận động để giảm đau? (Trung Sang, TP HCM)

Mã cổ phiếu liên quan:

Trả lời:

Người bị đau khớp không nên nghỉ ngơi hoàn toàn hoặc cố duy trì cường độ vận động như bình thường. Tải trọng cơ học phù hợp giúp duy trì hoạt động chuyển hóa của mô sụn, trong khi chịu lực quá mức có thể thúc đẩy tổn thương khớp. Vì vậy, bạn cần điều chỉnh vận động theo mức độ đau và tình trạng tổn thương.

Mô hình khớp gối bị tổn thương. Ảnh: Dược phẩm Eco
Mô hình khớp gối bị tổn thương. Ảnh minh họa:Dược phẩm Eco

Sụn khớp không có mạch máu và thần kinh, gồm tế bào sụn nằm trong chất nền ngoại bào chứa collagen type II, proteoglycan, đặc biệt là aggrecan, cùng lượng nước lớn. Cấu trúc này tạo độ đàn hồi, giúp sụn hấp thu và phân tán lực nén giữa hai đầu xương.

Tế bào sụn nhận dưỡng chất chủ yếu từ dịch khớp thông qua khuếch tán. Khi đi lại, sụn chịu nén nhẹ, một phần dịch di chuyển ra khỏi chất nền. Khi giảm tải, sụn đàn hồi trở lại và hấp thu dịch. Chu kỳ nén - giải nén hỗ trợ trao đổi chất trong mô sụn. Dịch khớp chứa hyaluronic acid và lubricin giúp bôi trơn, giảm ma sát giữa các bề mặt khớp.

Bất động kéo dài làm giảm kích thích cơ học sinh lý lên mô sụn, đồng thời khiến cơ quanh khớp suy yếu, giảm khả năng nâng đỡ và ổn định khớp. Ngược lại, tải trọng quá lớn hoặc lặp lại liên tục có thể phá vỡ cân bằng giữa tổng hợp và phân hủy chất nền. Các enzyme MMP-13 và ADAMTS-5 tham gia phân giải collagen type II và aggrecan, làm suy giảm cấu trúc sụn. Xương dưới sụn cũng có thể tăng tái cấu trúc, xơ cứng và xuất hiện tổn thương tủy xương, góp phần vào tiến triển thoái hóa khớp.

Khi khớp đau nhiều, sưng nóng hoặc vừa chấn thương, bạn nên giảm tải, tạm ngừng các hoạt động gây đau như chạy bộ, nhảy, squat sâu, leo cầu thang nhiều hoặc mang vác nặng. Đây là nghỉ ngơi tương đối, không đồng nghĩa bất động hoàn toàn. Nếu không có chỉ định hạn chế cử động, bạn vẫn có thể duy trì vận động nhẹ trong giới hạn dễ chịu.

Bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh đang tư vấn cho bệnh nhân. Ảnh minh họa: Bệnh viện cung cấp
Bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh đang tư vấn cho bệnh nhân. Ảnh minh họa: Bệnh viện cung cấp

Khi cơn đau giảm, khớp bớt sưng, bạn nên trở lại tập luyện từ từ với các bài tập giảm đau khớp như đi bộ trên địa hình bằng phẳng, đạp xe tại chỗ, bơi lội và các bài tập tăng sức mạnh cơ đùi giúp duy trì biên độ chuyển động. Nên bắt đầu với thời gian ngắn, cường độ thấp rồi tăng dần theo khả năng chịu tải.

Bạn cần giảm cường độ nếu đau tăng rõ rệt, xuất hiện sưng mới hoặc triệu chứng kéo dài sau tập. Trường hợp khớp đột ngột sưng nóng, đỏ, đau dữ dội, kèm sốt hoặc không thể chịu lực cần được khám khẩn cấp. Bên cạnh đó, bạn có thể bổ sung thường xuyên bộ đôi tinh chất collagen type II không biến tính và collagen peptide, màng vỏ trứng, chondroitin sulfate và tinh chất nghệ hỗ trợ bảo vệ, giúp duy trì và phục hồi sụn khớp, đồng thời giảm sưng viêm.

Bác sĩ Hoàng Quyết Tiến
Trung tâm Thông tin Y khoa
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM

Nguồn xuất bản gốc: VnExpress (vnexpress.net) N1A tổng hợp tự động để tra cứu tin kinh tế - tài chính, giữ nguyên quyền tác giả của cơ quan báo chí gốc và dẫn liên kết trực tiếp về bài gốc.
Đọc bài gốc ↗

Đọc tiếp cùng chủ đề Sức khỏe & Y tế

Xem tất cả →