Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Siết trần đặt cọc 5%, bổ sung mã định danh điện tử
Sáng 21/11, Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi). Đạo luật mới siết trần tiền đặt cọc không quá 5%, kiểm soát chặt tiến độ thanh toán và bổ sung quy định cấp mã định danh điện tử cho bất động sản, có hiệu lực từ ngày 01/07/2027.
Trước phiên biểu quyết, Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, đã trình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi). Sau khi rà soát, đạo luật gồm 10 chương, 63 điều, giảm 20 điều so với Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023.

Siết trần đặt cọc và tiến độ thanh toán
Theo Điều 18 của Luật, chủ đầu tư dự án bất động sản chỉ được thu tiền đặt cọc không quá 5% giá bán, cho thuê mua bất động sản để bảo đảm việc ký kết hợp đồng khi sản phẩm đã đủ điều kiện đưa vào kinh doanh. Thỏa thuận đặt cọc phải nêu rõ giá bán, cho thuê mua, đồng thời khoản tiền này được tính vào số tiền thanh toán lần đầu của hợp đồng. Chủ đầu tư không được thu tiền dưới bất kỳ hình thức nào để bảo đảm ký kết hợp đồng mua bán, thuê mua, chuyển nhượng trước khi dự án, bất động sản hoặc quyền sử dụng đất đã có hạ tầng kỹ thuật trong dự án đủ điều kiện kinh doanh.
Về tiến độ thanh toán, lần thanh toán đầu tiên không quá 30% giá trị hợp đồng, đã bao gồm tiền đặt cọc. Các lần tiếp theo phải tương ứng với tiến độ xây dựng nhưng tổng số tiền thanh toán không quá 70% giá trị hợp đồng khi chưa bàn giao nhà ở, công trình xây dựng cho bên mua.
Trước khi người mua được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất, chủ đầu tư không được thu quá 95% giá trị hợp đồng. Phần giá trị còn lại chỉ được thanh toán sau khi người mua nhận giấy chứng nhận hoặc tự nguyện thực hiện thủ tục cấp giấy chứng nhận và chủ đầu tư đã bàn giao đầy đủ hồ sơ liên quan.
Với hoạt động thuê mua bất động sản hình thành trong tương lai, lần thanh toán đầu tiên cũng giới hạn không quá 30% giá trị hợp đồng. Tổng số tiền thanh toán trước cho bên cho thuê mua không quá 50% giá trị hợp đồng; phần còn lại được tính thành tiền thuê trả hằng tháng trong thời hạn thuê mua, trừ trường hợp các bên có thỏa thuận khác.
Cấp mã định danh điện tử cho bất động sản
Song song với việc siết hoạt động huy động vốn, Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) tăng cường tính minh bạch thông qua quy định công khai thông tin và chuẩn hóa dữ liệu thị trường. Trước khi đưa dự án hoặc sản phẩm vào kinh doanh, chủ đầu tư phải công khai đầy đủ, trung thực, chính xác thông tin trên Hệ thống thông tin về nhà ở và thị trường bất động sản cùng trang thông tin thuộc quyền sử dụng của doanh nghiệp.
Nội dung công khai gồm hồ sơ pháp lý về đầu tư, đất đai, quy hoạch, xây dựng; các hạn chế về quyền sở hữu, quyền sử dụng (nếu có); tình trạng tranh chấp, thế chấp; mẫu hợp đồng ký kết với khách hàng và các thông tin liên quan khác, đồng thời phải cập nhật kịp thời khi có thay đổi.
Điểm mới đáng chú ý là quy định cấp mã định danh điện tử đối với bất động sản, áp dụng cho nhà ở, công trình xây dựng, phần diện tích sàn xây dựng trong công trình và quyền sử dụng đất đã có hạ tầng kỹ thuật trong dự án. Ngoài ra, mã định danh còn được cấp cho chứng chỉ hành nghề môi giới bất động sản và cá nhân được thụ hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở. Mã định danh điện tử được quản lý thống nhất, duy nhất, không trùng lặp, gắn với từng đối tượng trong cơ sở dữ liệu và sử dụng trong quá trình giao dịch sau khi được cấp.
Hệ thống thông tin về nhà ở và thị trường bất động sản sẽ được xây dựng tập trung trên phạm vi toàn quốc, kết nối và chia sẻ dữ liệu với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, đất đai, hoạt động xây dựng cùng các cơ sở dữ liệu chuyên ngành về công chứng, tài chính, thuế, đầu tư. Cơ chế liên thông này hỗ trợ cơ quan quản lý giám sát tình trạng pháp lý, giao dịch và giúp người dân tiếp cận thông tin chính xác hơn.
Bên cạnh đó, Luật nâng cao trách nhiệm của sàn giao dịch và doanh nghiệp môi giới đối với khách hàng về cập nhật thông tin, đào tạo nhân viên và chấp hành thanh tra, kiểm tra. Đạo luật cũng bổ sung cơ chế điều tiết thị trường thông qua điều chỉnh quy hoạch, nguồn cung, cơ cấu sản phẩm và các chính sách tài chính, tín dụng, thuế phù hợp theo từng thời kỳ.
FILI
- 16:43 21/11/2026