Chuyển tới nội dung chính
Đời sống & Gia đình · Điểm tin đa nguồn

Lời cảm ơn, xin lỗi sao khó nói?

Lời cảm ơn và xin lỗi là những phép ứng xử rất cơ bản, nhưng không phải lúc nào người trẻ cũng dễ dàng nói ra, nhất là trong guồng quay cuộc sống hiện đại.

Mã cổ phiếu liên quan:

Mở miệng nói lời cảm ơn, tự nhiên mình lại thấy ngại?

Nhiều năm qua, chị Cao Thanh Hương (P.Tân Phú, TP.HCM) và 2 con gái có thói quen trước khi ngủ sẽ dành 15 phút thực hành hối lỗi và biết ơn. Nghĩa là 3 mẹ con sẽ cùng nghĩ lại một ngày của mình, xem hôm nay mình đã làm điều gì tốt, điều gì chưa tốt, ai đã yêu thương, giúp đỡ mình, ai còn làm mình buồn… rồi bày tỏ sự biết ơn với những gì mình nhận được, cũng như hối lỗi với những điều còn thiếu sót.

Những câu mà chị Hương nghe nhiều nhất từ các con là: "Con biết ơn vì hôm nay mẹ đã cho con tự vào bếp và làm món con thích. Con biết ơn vì hôm nay mẹ đã cho con đi chơi, được ăn ở nhà hàng ngon ơi là ngon! Con yêu mẹ!…", hoặc: "Con thấy có lỗi vì hôm nay làm món mới, miếng đầu tiên con thấy không ngon nên lấy chị hai ăn trước để con được ăn miếng ngon…". "Những lần đầu tiên không mấy dễ dàng vì con không biết cần phải biết ơn cái gì, hối lỗi điều gì và con bị mắc cỡ. Nhưng sau đó mình làm mẫu trước, các con xin 5 phút suy nghĩ và bắt đầu thực hành. Cứ như vậy, từ sự ngại ngùng ban đầu dần trở thành thói quen của 2 công chúa nhỏ trước khi đi ngủ", chị Hương kể.

Những điều nhỏ làm nên nhân cách lớn - Ảnh 1.
Em bé vòng tay cảm ơn khi được người lớn tặng quà

Nguyễn Ngọc Thanh Thúy (14 tuổi, con gái chị Hương) cho biết việc hối lỗi và biết ơn trước khi đi ngủ giúp em cảm thấy nhẹ nhàng, thoải mái hơn sau một ngày dài khi lỡ làm những điều chưa tốt và biết mình may mắn, biết yêu quý những điều bình dị xung quanh. Đó cũng là cách chị Hương dạy con về lòng biết ơn và biết xin lỗi khi làm sai. Bởi chị và nhiều người nhận ra rằng trong đời sống hiện đại, cuộc sống đầy đủ hơn, cơ hội cũng nhiều hơn nên lòng biết ơn cũng trở nên xa xỉ khi không ít người trẻ mặc nhiên rằng những thứ mình nhận được là điều tất yếu.

Thực tế, rất nhiều bạn trẻ tâm sự không dễ dàng nói ra lời cảm ơn hay xin lỗi. Nguyễn Duy Anh (25 tuổi, ngụ P.Bình Trưng, TP.HCM) chia sẻ: "Trên mạng xã hội thì chỉ cần gõ biểu tượng, nhưng khi mở miệng nói lời cảm ơn, tự nhiên mình lại thấy ngại".

Chị Nguyễn Hà My (35 tuổi, quản lý của một công ty truyền thông tại P.Xuân Hòa, TP.HCM), cho biết công ty chị hỗ trợ nhiều sinh viên đến thực tập, hướng dẫn công việc và chia sẻ kinh nghiệm. Tuy nhiên, sau khi kết thúc kỳ thực tập, có những bạn rời đi mà không một lời cảm ơn dành cho những người đã hỗ trợ mình.

Những điều nhỏ làm nên nhân cách lớn - Ảnh 2.
Văn hóa ứng xử và giao tiếp giúp người trẻ tạo được thiện cảm với người xung quanh

Những điều nhỏ làm nên nhân cách lớn

Thạc sĩ Nguyễn Thị Đào Lưu, giảng viên tâm lý học, Khoa Xã hội và Nhân văn, Trường ĐH Văn Lang, nhận định lời cảm ơn và xin lỗi tưởng chừng đơn giản nhưng lại khó nói vì nhiều nguyên nhân. Trong đó có thể kể đến như cái tôi cá nhân quá lớn, tâm lý sợ mất thể diện, sợ bị xấu hổ và bị người khác đánh giá. Ngoài ra, thói quen giao tiếp nhanh gọn kiểu "mì ăn liền" thông qua các đoạn hội thoại ngắn, quen với việc sử dụng icon cảm xúc, ký tự viết tắt, khiến đến lúc phải diễn đạt bằng ngôn từ thì lại bối rối, ấp úng.

"Bên cạnh đó, nhiều người nhận ra sai sót của mình nhưng lại thiếu kỹ năng giao tiếp. Họ không biết diễn đạt cảm xúc và xử lý tình huống như thế nào và cũng không quen phải cảm ơn, xin lỗi người khác", thạc sĩ Đào Lưu nói.

Để hình thành văn hóa ứng xử đẹp, chuyên gia này nhìn nhận cha mẹ cần làm gương trong lời nói, hành vi, dạy con biết yêu thương, trân trọng và chịu trách nhiệm về hành động của mình. Nhà trường cần tăng cường giáo dục đạo đức, kỹ năng giao tiếp, lòng đồng cảm thông qua bài học, các hoạt động trải nghiệm... Xã hội cần lan tỏa những hành động đẹp, xây dựng chuẩn mực giao tiếp văn minh, phát huy vai trò tích cực của truyền thông và xử lý những hành vi thiếu văn hóa, đặc biệt trên không gian mạng.

"Quan trọng nhất, mỗi người cần tự rèn luyện từ những hành động nhỏ hằng ngày, biết nói lời cảm ơn khi nhận được sự giúp đỡ, chân thành xin lỗi khi mắc lỗi và chủ động sửa chữa sai lầm", thạc sĩ Đào Lưu bày tỏ.

Dưới góc nhìn văn hóa, thạc sĩ Hoàng Thị Phương Thảo, giảng viên Khoa Văn hóa truyền thông, Trường ĐH Văn hóa TP.HCM, nhìn nhận cảm ơn và xin lỗi không đơn thuần là phép lịch sự trong giao tiếp, mà còn phản ánh mức độ trưởng thành trong nhận thức và nhân cách của mỗi người.

Theo thạc sĩ Thảo, một lời xin lỗi chân thành cần được nhìn nhận qua 3 yếu tố: nhận thức, thái độ và hành động. Người thực sự biết lỗi sẽ nhận ra mình đã gây tổn thương cho người khác, không tìm cách biện minh hay đổ lỗi, có thiện chí khắc phục hậu quả và thay đổi hành vi để không lặp lại sai lầm. Trong khi đó, lời xin lỗi đối phó thường chỉ nhằm kết thúc tranh cãi hoặc giải quyết tình huống trước mắt. "Giá trị của lời xin lỗi không nằm ở việc chúng ta nói hay đến đâu, mà nằm ở việc chúng ta thay đổi như thế nào sau lời xin lỗi ấy", thạc sĩ Thảo bày tỏ.

Chia sẻ góc nhìn từ thực tiễn doanh nghiệp, anh Lại Hợp Nhân, Giám đốc marketing Bitexco Group, cho biết trong môi trường công sở, đôi khi vẫn có những trường hợp tiếp nhận sự hỗ trợ của đồng nghiệp như một điều đương nhiên, hoàn thành công việc rồi chuyển sang nhiệm vụ tiếp theo mà quên mất một lời cảm ơn. Trong quản trị nhân sự, anh Nhân nhấn mạnh năng lực chuyên môn giúp một người hoàn thành phần việc, còn thái độ và sự trân trọng giúp họ trở thành một thành viên đáng tin cậy.

Theo anh, lời xin lỗi trong môi trường công sở có ý nghĩa lớn hơn một phép lịch sự thông thường. Đó là biểu hiện của văn hóa trách nhiệm và là cơ chế quan trọng để khôi phục, củng cố niềm tin. "Một người có thể mất vài giây để nói lời xin lỗi, nhưng có thể mất rất nhiều thời gian để xây dựng lại niềm tin nếu cứ cố chấp không chịu nhận sai", anh Nhân bày tỏ. (còn tiếp)

Nguồn xuất bản gốc: Thanh Niên (thanhnien.vn) N1A tổng hợp tự động để tra cứu tin kinh tế - tài chính, giữ nguyên quyền tác giả của cơ quan báo chí gốc và dẫn liên kết trực tiếp về bài gốc.
Đọc bài gốc ↗

Đọc tiếp cùng chủ đề Đời sống & Gia đình

Xem tất cả →