Những con lợn được sống tự do giữa rừng sồi
Không bị nuôi nhốt trong những chuồng trại chật hẹp, nhiều con lợn Iberico tại Tây Ban Nha dành phần lớn thời gian đi lại giữa những cánh rừng sồi, tìm kiếm thức ăn và nghỉ ngơi dưới bóng cây.
Chúng được nuôi theo phương thức chăn thả truyền thống, có không gian vận động rộng lớn và được hạn chế những tác động có thể gây căng thẳng.
Đây là giống lợn bản địa nổi tiếng của bán đảo Iberia, khu vực bao gồm Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha. Chúng có ngoại hình đặc trưng với lớp da sẫm màu, thân hình chắc khỏe và khả năng tích lũy mỡ trong cơ tốt.

Điều khiến giống lợn này trở nên đặc biệt không chỉ nằm ở nguồn gen mà còn ở phương pháp chăn nuôi.
Tại Tây Ban Nha, những con lợn Iberico chất lượng cao thường được nuôi trong hệ sinh thái dehesa, vùng đồng cỏ xen những cây sồi lâu năm.
Khác với phương pháp chăn nuôi công nghiệp, nơi thức ăn được cung cấp tại máng, lợn Iberico chăn thả phải tự di chuyển để tìm kiếm thức ăn trong tự nhiên.
Mỗi ngày, chúng đi lại trên những khu đất rộng, đào bới, tìm quả sồi rụng và thực hiện nhiều hành vi kiếm ăn vốn có của loài lợn.
Theo tổ chức bảo vệ động vật World Animal Protection, lợn là loài động vật có khả năng nhận thức và nhu cầu khám phá môi trường. Việc được đào bới, kiếm ăn và vận động là những yếu tố quan trọng đối với phúc lợi của chúng.
Ngược lại, môi trường nuôi nhốt nghèo nàn, thiếu không gian và không được thực hiện các hành vi tự nhiên có thể làm gia tăng căng thẳng, dẫn đến những biểu hiện bất thường.
Vì vậy, phương pháp chăn thả Iberico có những điều kiện thuận lợi để giảm stress so với môi trường nuôi nhốt hạn chế vận động.
Chế độ chăm sóc và ăn uống "thư giãn tuyệt đối"
Một trong những yếu tố đáng chú ý nhất trong phương pháp nuôi lợn Iberico là mật độ chăn thả thấp.
Theo Nghị định Hoàng gia 4/2014 của Tây Ban Nha, số lượng lợn được chăn thả trong mùa ăn quả sồi phải phù hợp với diện tích rừng, độ che phủ của cây và sản lượng quả sồi từng năm.
Quy định này giúp hạn chế tình trạng quá tải, đồng thời bảo đảm động vật có đủ nguồn thức ăn tự nhiên.
Không gian rộng còn giúp những con lợn có thể tránh xa nhau khi cần thiết, giảm cạnh tranh thức ăn và hạn chế xung đột trong đàn.

Bên cạnh môi trường sống, chế độ dinh dưỡng cũng đóng vai trò quan trọng.
Trong giai đoạn cuối trước khi xuất chuồng, những con lợn Iberico thuộc nhóm bellota được thả vào rừng sồi trong mùa montanera, thường diễn ra từ mùa thu đến mùa đông.
Thức ăn chủ yếu của chúng là quả sồi, cỏ và các nguồn thực vật tự nhiên. Để tìm được thức ăn, lợn phải liên tục đi lại, đánh hơi và đào bới mặt đất.
Đây không chỉ là hoạt động kiếm ăn mà còn tạo điều kiện để động vật thực hiện những hành vi bản năng, thay vì sống trong môi trường ít kích thích.
Theo quy định của Tây Ban Nha, lợn thuộc nhóm bellota phải tăng tối thiểu 46kg trong thời gian chăn thả trên 60 ngày và đạt ít nhất 14 tháng tuổi khi giết mổ.
Đặc biệt, quả sồi còn góp phần tạo nên chất lượng thịt khác biệt.
Nghiên cứu công bố trên tạp chí khoa học Meat Science cho thấy chế độ ăn quả sồi và cỏ, kết hợp với phương thức chăn thả, có ảnh hưởng đến thành phần axit béo trong thịt và mỡ lợn Iberico.
Quả sồi chứa nhiều axit oleic, một loại axit béo không bão hòa đơn. Thành phần này góp phần tạo nên đặc điểm của lớp mỡ, từ đó ảnh hưởng đến hương vị và cảm giác khi thưởng thức thịt.
Loại thịt đắt đỏ bậc nhất
Dư luận từng được một phen xôn xao khi một nhà thiết kế nổi tiếng giới thiệu loại đùi lợn muối Iberico phiên bản giới hạn có giá quy đổi lên tới 112 triệu đồng/chiếc.
Sản phẩm được giới thiệu là đùi lợn Iberico được đem ủ muối tự nhiên với thời gian trên 60 tháng nên hương vị tuyệt hảo. Cả thế giới chỉ có 499 chiếc đùi lợn muối phiên bản giới hạn này.
Trên thực tế, giá trị nổi tiếng nhất của giống lợn Iberico nằm ở món đùi lợn muối Jamón Iberico, đặc biệt là dòng Jamón de Bellota 100% Iberico.

Sau khi giết mổ, phần đùi sau được xử lý bằng muối, trải qua quá trình làm khô và ủ chín kéo dài. Những chiếc đùi chất lượng cao có thể được ủ trong nhiều năm trước khi đưa ra thị trường.
Trong thời gian này, các phản ứng sinh hóa diễn ra bên trong thịt, góp phần hình thành mùi thơm, cấu trúc và hương vị đặc trưng.
Khi thái thành những lát mỏng, thịt thường có màu đỏ sẫm, xen kẽ các vân mỡ. Lớp mỡ mềm tạo cảm giác béo ngậy, trong khi phần nạc mang hương vị đậm đà.
Không phải mọi sản phẩm mang tên Iberico đều có giá trị như nhau.
Theo Bộ Nông nghiệp Tây Ban Nha, hệ thống phân loại sản phẩm dựa trên tỷ lệ giống Iberico và phương pháp chăn nuôi, trong đó nhãn đen được dành cho sản phẩm bellota từ lợn Iberico thuần chủng 100%.
Các nhóm khác có thể sử dụng nhãn đỏ, xanh lá hoặc trắng, tương ứng với những điều kiện về giống và thức ăn khác nhau.