Hội nghị đối thoại chính sách phát triển hệ sinh thái kinh tế bạc được tổ chức sáng ngày 16/11 tại Trụ sở Chính phủ với sự phối hợp của Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Văn phòng Chính phủ, Hội đồng Lý luận Trung ương, Tạp chí Cộng sản, Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội và Hội Người cao tuổi Việt Nam.

6 nhóm giải pháp phát triển trụ cột Y tế chăm sóc
Theo thống kê, Việt Nam đang già hóa dân số nhanh. Hiện cả nước có gần 16,5 triệu người từ 60 tuổi trở lên. Dự báo đến năm 2030, con số này đạt khoảng 18 triệu người cao tuổi, kéo theo nhu cầu ngày càng lớn về quản lý bệnh mạn tính, điều dưỡng tại nhà, phục hồi chức năng và chăm sóc dài hạn.
Tại hội nghị, GS.TS. Phạm Văn Lình, đã có bài tham luận “Phát triển trụ cột Y tế chăm sóc trong nền kinh tế bạc ở Việt Nam kỷ nguyên mới: Thực trạng, kinh nghiệm quốc tế và giải pháp”, nhấn mạnh yêu cầu chuyển từ mô hình chăm sóc chủ yếu tại bệnh viện sang hệ thống chăm sóc liên tục, kết nối giữa bệnh viện, y tế cơ sở, gia đình và cộng đồng. Đây là hướng tiếp cận nhằm đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng lớn của người cao tuổi.

Trên cơ sở thực trạng trong nước, kinh nghiệm quốc tế và định hướng chính sách hiện hành, GS.TS. Phạm Văn Lình đề xuất 6 nhóm giải pháp nhằm phát triển trụ cột Y tế chăm sóc trong nền kinh tế bạc ở Việt Nam.
Thứ nhất, phát triển y tế cơ sở trong quản lý bệnh mạn tính, hình thành chuỗi chăm sóc liên tục giữa bệnh viện, y tế cơ sở, gia đình và cộng đồng, qua đó, nâng cao khả năng theo dõi sức khỏe, quản lý bệnh và duy trì chăm sóc sau điều trị cho người cao tuổi.
Thứ hai, phát triển phục hồi chức năng ở các tuyến, đồng thời tăng cường nguồn nhân lực chăm sóc tại cộng đồng, giúp người cao tuổi duy trì khả năng vận động, sinh hoạt độc lập và phòng ngừa suy giảm chức năng.
Thứ ba, chính thức hóa dịch vụ điều dưỡng tại nhà thông qua xây dựng danh mục kỹ thuật, chuẩn năng lực chuyên môn, cơ chế thanh toán và kết nối với hệ thống y tế cơ sở. Việc chuẩn hóa sẽ tạo cơ sở quản lý chất lượng và mở rộng mạng lưới điều dưỡng tại nhà.
Thứ tư, đa dạng hóa các mô hình cơ sở dưỡng lão và chăm sóc người cao tuổi, đồng thời có chính sách khuyến khích đầu tư vào dịch vụ phục hồi chức năng và chăm sóc giảm nhẹ, đáp ứng nhu cầu chăm sóc ngày càng đa dạng.
Thứ năm, xây dựng lộ trình tài chính cho chăm sóc dài hạn, trong đó nghiên cứu thí điểm cơ chế bảo hiểm chăm sóc dài hạn tại các địa phương có mức độ già hóa dân số cao.
Thứ sáu, đưa chăm sóc giảm nhẹ trở thành hoạt động thường quy tại bệnh viện, đồng thời phát triển tại y tế cơ sở, gia đình và cộng đồng, góp phần cải thiện chất lượng sống cho người bệnh và hỗ trợ gia đình trong quá trình chăm sóc.
Sáu nhóm giải pháp có mối liên hệ chặt chẽ, đòi hỏi sự phối hợp liên ngành nhằm hình thành hệ thống chăm sóc liên tục, từ dự phòng, phát hiện bệnh sớm đến điều trị, phục hồi chức năng và chăm sóc giảm nhẹ.
Phát triển nguồn nhân lực đáp ứng nhu cầu kinh tế bạc
GS.TS. Phạm Văn Lình đặc biệt nhấn mạnh vai trò của nhân lực điều dưỡng và phục hồi chức năng. Đây chính là mắt xích xuyên suốt chuỗi chăm sóc, từ bệnh viện đến y tế cơ sở, gia đình và cộng đồng.
Thiếu hụt nhân lực chăm sóc chuyên sâu là thách thức không chỉ của Việt Nam mà còn xuất hiện tại nhiều quốc gia có hệ thống y tế phát triển. Vì vậy, việc quy hoạch và đào tạo nhân lực cần được triển khai sớm, gắn với nhu cầu phát triển các dịch vụ chăm sóc dài hạn.
Các cơ sở đào tạo, trong đó có HIU và HIU Hospital, cần tăng cường đào tạo lão khoa, chăm sóc cộng đồng, đào tạo liên ngành, nghiên cứu khoa học, hợp tác quốc tế. Đầu tư chăm sóc toàn diện cho người cao tuổi là đầu tư cho an sinh và sự phát triển bền vững của kinh tế bạc.

Tại HIU, bên cạnh việc củng cố đào tạo chuyên sâu khối ngành Khoa học sức khỏe, Khoa học sự sống, nhà trường còn tích hợp định hướng y tế vào các lĩnh vực: Kinh doanh, Công nghệ, Ngôn ngữ và Khoa học xã hội. Hướng đào tạo này gắn với nhu cầu ứng dụng công nghệ chăm sóc sức khỏe, quản trị bệnh viện, vận hành dịch vụ dưỡng lão, hợp tác quốc tế và hỗ trợ tâm lý, góp phần chuẩn bị nguồn nhân lực đa ngành cho nền kinh tế bạc.

Phát biểu kết luận hội nghị, Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà, Chủ tịch Uỷ ban Quốc gia về Người cao tuổi Việt Nam, nhấn mạnh ba nhóm nội dung trọng tâm, bao gồm xây dựng định hướng chiến lược và hoàn thiện đồng bộ thể chế, chính sách; Nhà nước huy động hiệu quả nguồn lực, phát triển thị trường và các lĩnh vực ưu tiên; và phát huy vai trò doanh nghiệp, các tổ chức xã hội và tăng cường liên kết phát triển.
Riêng về lĩnh vực ưu tiên, Phó Thủ tướng nhấn mạnh tập trung vào những lĩnh vực có nhu cầu lớn, khả năng phát triển và có sức lan tỏa cao: Chăm sóc sức khỏe, phục hồi chức năng, chăm sóc dài hạn, nhà ở, hạ tầng thân thiện, văn hóa, du lịch và công nghệ hỗ trợ người cao tuổi; phát triển mô hình chăm sóc liên tục, kết nối cơ sở y tế, cơ sở dưỡng lão, gia đình và cộng đồng; cơ chế tăng cường hợp tác giữa bệnh viện, trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp.
Phó Thủ tướng đánh giá cao các ý kiến của Trường Đại học Intracom, Trường Đại học Quốc tế Hồng Bàng và các đại biểu về nội dung này. Theo Phó Thủ tướng, những ý kiến được trao đổi tại hội nghị khá đầy đủ, toàn diện và cần thiết được tiếp thu.