Bước vào ngày làm việc đầu tuần, hàng nghìn khách hàng tại Mỹ bất ngờ rơi vào cảnh bối rối khi không thể truy cập vào tài khoản ngân hàng số. Các tác vụ tài chính quen thuộc như thanh toán hóa đơn, kiểm tra tài khoản nhận lương hay gửi tiền nhanh đều bị đình trệ đột ngột.
Hàng loạt định chế tài chính hàng đầu nước Mỹ như JPMorgan Chase, Bank of America, Wells Fargo hay US Bank đồng loạt ghi nhận tình trạng gián đoạn nghiêm trọng trên nền tảng trực tuyến. Sự việc diễn ra đúng vào thời điểm nhạy cảm, ngay sau chuỗi trục trặc kỹ thuật tại các dịch vụ đám mây và hệ thống điều hành hàng không quốc gia.

Hàng nghìn người mất quyền truy cập tài khoản
Theo chuyên trang theo dõi sự cố công nghệ Downdetector, làn sóng phản ánh của người dùng bắt đầu nhen nhóm từ sáng thứ hai (theo giờ địa phương) và nhanh chóng bùng phát dữ dội vào buổi chiều.
Tâm điểm chú ý dồn về JPMorgan Chase, ngân hàng lớn nhất nước Mỹ xét theo quy mô tài sản. Tính đến 14h ngày 16/11 (giờ miền Đông nước Mỹ, tức rạng sáng 17/11 theo giờ Việt Nam), hệ thống ghi nhận khoảng 4.800 báo cáo sự cố từ khách hàng của Chase. Đây là con số khiếu nại cao kỷ lục trong ngày đối với một tổ chức tài chính.
Số liệu thống kê cụ thể cho thấy có tới 53% người dùng Chase gặp trục trặc khi tra cứu số dư tài khoản cùng thông tin lịch sử giao dịch. Khoảng 20% hoàn toàn không thể đăng nhập vào ứng dụng, trong khi 17% người dùng bị từ chối lệnh khi cố gắng chuyển khoản hoặc gửi tiền qua ngân hàng.
Làn sóng gián đoạn không dừng lại ở một cái tên duy nhất. Khách hàng của Bank of America phản ánh hàng loạt lỗi phát sinh đồng thời ở cả cây ATM, cổng giao dịch web lẫn ứng dụng ngân hàng di động. Tại Wells Fargo, US Bank, Capital One và Truist, người dùng cũng liên tục gặp thông báo lỗi khi muốn đăng nhập, kiểm tra tài chính cá nhân hoặc thực hiện thanh toán nhanh qua mạng lưới Zelle.
Lỗi phần mềm nội bộ và hiệu ứng dây chuyền
Trước những lo ngại ngày càng tăng, JPMorgan Chase đã nhanh chóng đưa ra thông cáo chính thức nhằm trấn an dư luận. Theo trang tin Livemint, nhà băng này xác nhận nguyên nhân bắt nguồn từ một lỗi phần mềm ảnh hưởng trực tiếp đến hệ thống phần cứng vận hành tại chỗ, gây ra hiện tượng chậm trễ giao dịch trên diện rộng.
Khi người dùng truy cập, hệ thống của Chase lập tức hiển thị thông báo: "Một số dịch vụ hiện không khả dụng. Chúng tôi đang khắc phục. Vui lòng thử lại sau". Dù vậy, phía Chase khẳng định chắc chắn rằng sự cố này không liên quan đến bất kỳ cuộc tấn công mạng nào, đồng thời nhấn mạnh tiền bạc và tài khoản của khách hàng vẫn được bảo vệ an toàn.
Tuy nhiên, do quy mô đồ sộ và vị thế trung tâm của Chase trong mạng lưới tài chính Mỹ, trục trặc kỹ thuật này nhanh chóng kích hoạt hiệu ứng dây chuyền. Đại diện Chase thừa nhận các tổ chức tài chính khác có thể bị liên lụy nếu họ đóng vai trò là một bên tham gia giao dịch chung.
Dẫn lời người phát ngôn của US Bank, kênh truyền hình CBS News đưa tin hệ thống máy chủ nội bộ của nhà băng này hoàn toàn bình thường, không hề bị ảnh hưởng trực tiếp. Mặc dù vậy, ngân hàng này giải thích rằng những khách hàng cố gắng gửi hoặc nhận tiền qua nền tảng liên kết Zelle với các ngân hàng đối tác vẫn phải chịu cảnh xử lý chậm trễ ngoài mong muốn.
Nghịch lý của kỷ nguyên số hóa phụ thuộc
Sự cố ngân hàng trực tuyến là mắt xích mới nhất trong một tuần lễ đầy sóng gió của hạ tầng công nghệ Mỹ. Theo tạp chí Newsweek, chỉ ít ngày trước đó, tập đoàn Microsoft vừa hứng chịu sự cố gián đoạn trên phạm vi toàn cầu, làm ngưng trệ hoạt động của dịch vụ thư điện tử Outlook và ứng dụng trao đổi Teams tại hơn 70 quốc gia và vùng lãnh thổ.
Ngay sau đó, tình trạng quá tải bộ định tuyến tại Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) đã buộc cơ quan này phải ban hành lệnh dừng bay trên toàn quốc trong suốt 4 giờ đồng hồ. Quyết định hiếm hoi mới chỉ xảy ra lần thứ ba trong lịch sử hàng không nước Mỹ đã khiến hàng loạt chuyến bay bị hủy và vô số hành khách mắc kẹt tại sân bay.
Dù cơ quan chức năng khẳng định 3 sự cố trên xuất phát từ những nguyên nhân kỹ thuật độc lập, việc chúng diễn ra dồn dập đã bộc lộ rõ nét nghịch lý của công nghệ hiện đại. Những hệ thống càng trở nên tinh vi và tiện lợi thì mức độ mong manh tiềm ẩn lại càng lớn.
Theo phân tích của Newsweek, cuộc sống hiện đại đang khiến người dân gần như từ bỏ các phương án dự phòng vật lý truyền thống vốn có. Người tiêu dùng ngày nay mặc nhiên tin tưởng vào sự ổn định của mạng lưới số, để rồi hoàn toàn lúng túng khi những tiện ích tức thời bỗng nhiên ngừng hoạt động. Khi một nền kinh tế phụ thuộc tuyệt đối vào khả năng truy cập theo thời gian thực, biên độ an toàn cho mọi sai sót kỹ thuật đang ngày một thu hẹp.