Vào đúng 14h09 ngày 19/11, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa lũy kế của Hàn Quốc chính thức cán mốc 1.000 tỷ USD. Theo hãng tin Bloomberg, thành tích này giúp xứ sở kim chi trở thành quốc gia thứ 4 trên thế giới đạt ngưỡng xuất khẩu nghìn tỷ USD, sau Đức, Mỹ và Trung Quốc. Đáng chú ý, Hàn Quốc là nền kinh tế đầu tiên bước chân vào danh sách này sau 19 năm, kể từ thời điểm Trung Quốc gia nhập năm 2007.
Theo nhật báo Korea Herald, kỷ lục mới đạt được chỉ một năm sau khi kim ngạch xuất khẩu của quốc gia này vượt ngưỡng 700 tỷ USD. Bộ Thương mại, Công nghiệp và Tài nguyên Hàn Quốc dự báo tổng kim ngạch cả năm có thể chạm mốc 1.170 tỷ USD, tăng khoảng 65% so với mức 709,3 tỷ USD năm ngoái. Đây được coi là bước tiến đáng kinh ngạc đối với một nền kinh tế quy mô 1.880 tỷ USD với dân số 51,6 triệu người.

Làn sóng đầu tư ồ ạt vào hạ tầng trí tuệ nhân tạo (AI) trên toàn cầu là lực đẩy then chốt. Nguồn tin từ Nikkei cho biết, các tập đoàn công nghệ lớn liên tục gom chip nhớ DRAM và NAND dung lượng cao, đẩy giá bán lên đỉnh điểm. Riêng trong 10 tháng đầu năm, nhóm hàng bán dẫn đóng góp tới 396,8 tỷ USD, tương đương 43% tổng kim ngạch xuất khẩu của Hàn Quốc, nhờ vị thế dẫn đầu của hai ông lớn Samsung Electronics và SK Hynix.
Bên cạnh lĩnh vực công nghệ cao, các mặt hàng tiêu dùng cũng ghi nhận sự bứt phá ấn tượng. Xuất khẩu mỹ phẩm đạt 12,4 tỷ USD sau 10 tháng, vượt kỷ lục của cả năm ngoái. Nhóm hàng nông sản, thực phẩm chế biến và sản phẩm dầu mỏ giữ đà tăng trưởng ổn định tại các thị trường trọng điểm như Mỹ và Trung Quốc. Tính chung 10 tháng, Hàn Quốc ghi nhận mức thặng dư thương mại xấp xỉ 295 tỷ USD.
Tuy nhiên, giới phân tích cảnh báo đằng sau con số nghìn tỷ USD là những thách thức không nhỏ về mặt quản trị và cấu trúc kinh tế. Dữ liệu từ Viện Phát triển Hàn Quốc (KDI) chỉ ra rằng làn sóng bùng nổ của ngành chip chưa tạo ra sự lan tỏa tương xứng đến đời sống đại chúng. Trong nửa đầu năm, tiền lương thực tế bình quân của người lao động chỉ tăng nhẹ 0,3%, trong khi tiêu dùng cá nhân quý III suy giảm ngoài dự kiến.
Thứ trưởng Bộ Thương mại Hàn Quốc, ông Kang Kam-chan, thừa nhận tăng trưởng xuất khẩu phần lớn phản ánh việc giá bán leo thang chứ không hoàn toàn do sản lượng gia tăng. Lợi nhuận kỷ lục hiện dồn cục bộ tại các tập đoàn lớn, trong khi chuỗi cung ứng linh kiện và doanh nghiệp phụ trợ quy mô nhỏ hơn chưa được hưởng lợi tương xứng.
Ngoài ra, nhiều tập đoàn giữ lại doanh thu bằng USD ở nước ngoài để phục vụ tái đầu tư nhà xưởng, khiến lượng ngoại tệ chảy ngược về hệ thống tài chính nội địa thấp hơn kỳ vọng.
Trước xu hướng dịch chuyển đó, Hàn Quốc đang tính đến bài toán thay đổi mô hình tăng trưởng: chuyển từ vị thế bán hàng hóa đơn thuần sang chiến lược đầu tư sản xuất trực tiếp ra nước ngoài. Mô hình này tập trung giữ lại các "nhà máy mẹ" cùng trung tâm nghiên cứu và phát triển (R&D) ở trong nước, đồng thời mở rộng cơ sở sản xuất tại các thị trường quốc tế để giảm thiểu rủi ro phòng vệ thương mại.
Về triển vọng sắp tới, Korea Herald dẫn nhận định của ông Kang rằng xuất khẩu Hàn Quốc có thể tiếp tục vượt 1.000 tỷ USD vào năm tới. Tuy nhiên, kim ngạch có thể thấp hơn năm nay nếu giá chip và dầu mỏ giảm. Nhu cầu đầu tư vào hạ tầng AI được dự báo duy trì đến hết quý III/2027.
Dù vậy, triển vọng xuất khẩu vẫn đối mặt nhiều rủi ro, như các dự án trung tâm dữ liệu tại Mỹ chậm tiến độ, cạnh tranh từ Trung Quốc và xu hướng bảo hộ thương mại. Trong khi đó, KDI dự báo xuất khẩu tăng 8,1% năm 2027 (sau mức 10,3% năm nay) và GDP tăng 3,9% so với 3,8% của năm nay.