Thị trường kim loại quý đang trải qua giai đoạn đảo chiều bất ngờ. Sau cơn sốt với 53 lần phá kỷ lục trong năm 2025 và chạm đỉnh lịch sử 5.589,38 USD/ounce vào ngày 28/1, giá vàng giao ngay liên tục trượt dốc.
Ghi nhận trên sàn Kitco, giá vàng có thời điểm rơi xuống 3.693,1 USD/ounce trước khi dao động quanh vùng 3.699 USD/ounce (cập nhật lúc 22h20 ngày 19/11 theo giờ Việt Nam). Như vậy, giá kim loại quý đã giảm khoảng 1/3 giá trị chỉ sau một thời gian ngắn, khiến không ít nhà đầu tư cá nhân chịu tổn thất nặng nề.

Lãi suất neo cao và chi phí cơ hội đắt đỏ
Theo Kitco News, nguyên nhân lớn nhất ghìm chân giá vàng hiện nay đến từ triển vọng chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). Dù một số dữ liệu kinh tế Mỹ vừa công bố cho thấy thị trường việc làm suy yếu với số đơn xin trợ cấp thất nghiệp lần đầu tăng lên 203.000 đơn và hoạt động sản xuất khu vực Philadelphia giảm tốc mạnh về 6,3 điểm, vàng vẫn không thể bật tăng.
Lý do là áp lực lạm phát vẫn rất dai dẳng. Khảo sát của Fed Philadelphia ghi nhận chỉ số giá đầu vào doanh nghiệp phải trả bật tăng lên 58,2 điểm. Diễn biến này khiến thị trường nghiêng hẳn về kịch bản Fed tiếp tục tăng lãi suất tại cuộc họp chính sách đầu tháng 12, với xác suất đặt cược cho mức tăng 0,25 điểm phần trăm lên tới gần 96%. Thành viên Hội đồng thống đốc Fed Christopher Waller thậm chí để ngỏ khả năng tăng 0,5 điểm phần trăm nếu cần thiết.
Kỳ vọng thắt chặt tiền tệ duy trì sức mạnh cho đồng USD và đẩy lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm lên quanh mức 5,1%. Theo chuyên gia tài chính Evan Mills tại Scholar Financial Advising, môi trường lãi suất cao đã làm thay đổi hoàn toàn bài toán nắm giữ tài sản.
Khi các quỹ thị trường tiền tệ tại Mỹ trả mức sinh lời 4-5%, việc giữ một tài sản không sinh lãi như vàng khiến nhà đầu tư phải trả giá bằng chi phí cơ hội rất lớn. Tiền mặt bỗng nhiên trở thành nơi giữ sức mua hiệu quả, còn cổ phiếu và trái phiếu lấy lại sức hút cạnh tranh.
Bị bán mạnh để tìm kiếm thanh khoản
Bà Suki Cooper, Giám đốc toàn cầu bộ phận nghiên cứu hàng hóa của Standard Chartered, nhận định trên CNBC rằng vàng có thể vận động như một loại hàng hóa hoặc một loại tiền tệ, tùy thuộc vào bối cảnh tâm lý thị trường. Trong năm 2025, nhu cầu vàng vật chất kết hợp dòng tiền mua ròng 89 tỷ USD từ các quỹ ETF toàn cầu đã tạo ra sức ép mua một chiều, đẩy giá tăng vọt. Tổng lượng vàng nắm giữ của các quỹ ETF khi đó vượt 4.000 tấn.
Tuy nhiên, bước ngoặt xảy ra khi đà tăng quá nhanh kích hoạt tâm lý chốt lời, đồng thời các biến động căng thẳng tại Trung Đông bùng phát. Thay vì đóng vai trò kênh trú ẩn truyền thống, vàng nhanh chóng trở thành “nguồn cung cấp thanh khoản”. Nhờ khả năng chuyển đổi sang tiền mặt nhanh chóng và giao dịch dễ dàng, vàng bị nhiều nhà đầu tư bán ra ồ ạt nhằm đối ứng các rủi ro khác, dẫn tới đợt điều chỉnh sâu trên diện rộng.
Ông Evan Mills cho rằng nhiều người mua vàng ở vùng đỉnh đã nhầm lẫn về bản chất của kênh này. Vàng vốn là công cụ bảo hiểm tài sản phòng ngừa bất ổn kinh tế hoặc khi đồng USD mất giá, chứ không phải một cỗ máy sinh lời đột biến 20-30% mỗi năm. Việc gom mua ồ ạt khi giá đã tăng nóng vô tình đẩy người mua vào thế chịu rủi ro đảo chiều khi thị trường tái định giá tài sản.
Đáy kỹ thuật ở đâu?
Về mặt kỹ thuật, các chuyên gia của Kitco nhận định xu hướng ngắn hạn của vàng vẫn nghiêng về chiều giảm. Ngưỡng hỗ trợ quan trọng hiện đặt tại 3.707 USD/ounce. Nếu mốc này tiếp tục bị xuyên thủng, giá vàng có nguy cơ trôi sâu hơn về vùng 3.678 USD/ounce. Ở chiều phục hồi, phe mua cần đưa giá vượt dứt khoát qua ngưỡng kháng cự 3.755-3.791 USD/ounce mới có thể cải thiện tâm lý chung.
Quan sát thị trường, ông Marc Chandler, Giám đốc chiến lược tại Bannockburn Capital Markets, cho rằng biểu đồ giá hiện chưa xuất hiện mô hình tạo đáy đáng tin cậy. Giá kim loại quý hoàn toàn có thể lùi sâu về vùng 3.500-3.600 USD/ounce. Dù các ngân hàng Trung ương như Ba Lan vẫn duy trì lực mua dự trữ ròng, dòng tiền của khối bán lẻ đang rút lui rõ rệt. Với những ai nóng lòng muốn bắt đáy, việc kiên nhẫn quan sát tín hiệu đảo chiều rõ ràng được xem là lựa chọn an toàn hơn.
Ở góc nhìn trung và dài hạn, một số chuyên gia vẫn nhìn nhận vị thế của vàng không hề mất đi giá trị. Bà Amy Gower, Giám đốc chiến lược kim loại tại Morgan Stanley, nhận định trên CNBC rằng nhà đầu tư dài hạn vẫn có đủ lý do để duy trì một tỷ trọng vàng nhất định trong danh mục nhằm phân tán rủi ro. Cựu Giám đốc Sở Đúc tiền Mỹ Philip Diehl cũng kỳ vọng thị trường sẽ dần ổn định trở lại và có thể đón chu kỳ phục hồi khi các áp lực chi phí nhiên liệu hạ nhiệt và lộ trình lãi suất đi vào trạng thái cân bằng.