Theo số liệu công bố tại tọa đàm Từ concert đến con tim tổ chức mới đây tại Hà Nội, năm 2025, cả nước có hơn 810 sự kiện âm nhạc lớn nhỏ. Trong đó, gần 20 chương trình quy mô lớn diễn ra tại các sân vận động, nhà thi đấu ở Hà Nội và TPHCM thu hút 25.000-50.000 khán giả mỗi đêm.
Các concert (hòa nhạc trực tiếp) Hành trình 80 năm Độc lập - Tự do - Hạnh phúc, Anh trai vượt ngàn chông gai, Anh trai say hi, Chị đẹp đạp gió rẽ sóng cùng live concert của Mỹ Tâm, Hà Anh Tuấn, Hoàng Thùy Linh cho thấy sức hút không còn giới hạn ở một vài nghệ sĩ hay dòng nhạc.
Năm nay, hai concert Tự hào là người Việt Nam và Rock concert tại Thái Nguyên hồi đầu tháng 11 thu hút khoảng 58.000 lượt khán giả. Giữa tháng 10, TPHCM có một dịp cuối tuần diễn ra tới 8 concert. Những con số phản ánh nhu cầu thưởng thức trực tiếp tăng, nhất là ở giới trẻ.

Giữ hồn cốt dân tộc bằng ngôn ngữ hiện đại và sự kỷ luật
Sự bùng nổ về số lượng khán giả đang làm thay đổi căn bản thói quen thưởng thức nghệ thuật của công chúng, đặc biệt là người trẻ. Theo bà Vương Ngọc Loan, giảng viên Học viện Hàng không Việt Nam, giới trẻ ngày nay xem việc tham dự concert là một trải nghiệm văn hóa thực thụ.
Ý thức thưởng thức và cách ứng xử văn minh của khán giả không chỉ tạo môi trường thuận lợi cho nghệ sĩ trong nước mà còn góp phần thu hút các ngôi sao quốc tế đến Việt Nam.
Đồng quan điểm, rapper Đen Vâu nhìn nhận trong kỷ nguyên số khi trí tuệ nhân tạo phát triển mạnh mẽ, những không gian tương tác trực tiếp tại sân vận động càng trở nên giá trị.
Người trẻ tìm đến concert để bước ra khỏi màn hình, hòa mình vào cộng đồng và chia sẻ cảm xúc. Với nam nghệ sĩ, việc khai thác chất liệu văn hóa không nhất thiết phải bắt đầu từ những biểu tượng vĩ mô, mà có thể đi từ những lát cắt đời thường, giản dị như nỗi nhớ nhà dịp Tết trong ca khúc Vị nhà. Chính sự chân thực ấy giúp người nghe tìm thấy bản thân trong âm nhạc và tạo nên sự đồng cảm sâu sắc.

Tuy nhiên, để một chương trình quy mô lớn có sức sống bền bỉ, yếu tố cốt lõi vẫn phải nằm ở tư tưởng và bản sắc. Tiến sĩ, NSND Trần Ly Ly - Chủ tịch Hội đồng trường Học viện Múa Việt Nam - khẳng định những chương trình như Tổ quốc trong tim thành công nhờ lấy niềm tự hào dân tộc làm sợi chỉ đỏ xuyên suốt, giúp tổng đạo diễn, giám đốc âm nhạc và biên đạo thống nhất ngôn ngữ nghệ thuật.
Theo bà, văn hóa luôn vận động chứ không đóng băng trong khuôn mẫu, đòi hỏi người làm sáng tạo phải chắt lọc tinh hoa truyền thống để giao thoa hài hòa với hơi thở đương đại.
Ở góc độ sản xuất, nhạc sĩ Nguyễn Hữu Vượng - Giám đốc âm nhạc của Tổ quốc trong tim và dự án Muôn sắc Việt Nam sắp tới - cho rằng bài toán khó nhất của dòng nhạc lịch sử, quê hương là chạm tới cảm xúc đa thế hệ. Nếu khán giả lớn tuổi tìm thấy ký ức, thì người trẻ cần sự tiếp cận mới mẻ thông qua hòa âm, phối khí và dàn dựng hiện đại. Dù vậy, anh lưu ý việc làm mới cần có giới hạn, tránh lạm dụng kỹ thuật hoặc chạy theo thị hiếu nhất thời làm mất đi tinh thần nguyên bản của tác phẩm.
Bên cạnh câu chuyện nghệ thuật, nhạc sĩ Hữu Vượng thẳng thắn chỉ ra lỗ hổng về tính chuyên nghiệp trong khâu tổ chức trong nước, điển hình là tình trạng giờ mở màn thường bị lùi khoảng 30 phút so với thông báo.
Chia sẻ kinh nghiệm làm việc ở nước ngoài, anh cho biết quy trình vận hành tại đó rất khắt khe: Chương trình thông báo 20h mở màn thì đúng 20h sân khấu sáng đèn, 23h kết thúc là tắt điện, hoàn toàn không có khái niệm "thời gian linh động".
Theo nam nhạc sĩ, phía sau một đêm diễn kéo dài vài giờ là quá trình chuẩn bị nhiều tháng trời của hàng loạt bộ phận từ nội dung, âm nhạc đến kỹ thuật. Khi quy mô khán giả tăng lên hàng vạn người, mọi khâu từ điều phối giao thông, kiểm soát vé, đón khách đến vận hành sân khấu đều chịu áp lực cực lớn, đòi hỏi các ê-kíp phải nâng cao tính kỷ luật để tiệm cận chuẩn mực quốc tế.

Hoàn thiện hành lang pháp lý cho công nghiệp biểu diễn
Nhìn từ góc độ vĩ mô, sự dịch chuyển từ các đêm diễn nhỏ lẻ sang những đại nhạc hội quy mô lớn đang mở ra dư địa kinh tế rộng lớn. Bà Phạm Thị Kim Oanh - Phó Cục trưởng Cục Công nghiệp văn hóa và Bản quyền tác giả (Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch) - nhấn mạnh giá trị của một concert không chỉ gói gọn ở doanh thu bán vé tại chỗ.
Mỗi sự kiện tầm cỡ có khả năng kéo theo sự dịch chuyển của hàng chục nghìn đến hàng triệu lượt người, tạo cú hích trực tiếp cho chuỗi dịch vụ đi kèm như hàng không, vận tải, lưu trú, ẩm thực, du lịch và quảng cáo.
Nghị quyết số 80 về phát triển văn hóa và chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam đã xác định âm nhạc là một trong những lĩnh vực mũi nhọn, góp phần hướng tới mục tiêu các ngành công nghiệp văn hóa đóng góp khoảng 7% GDP vào năm 2030.
Để chuyển hóa sức nóng của các sân khấu âm nhạc thành động lực kinh tế bền vững, bà Oanh cho rằng các đơn vị tổ chức cần tư duy khai thác đa chiều, đẩy mạnh phát triển sản phẩm phái sinh và tận dụng không gian số để đưa âm nhạc Việt tiếp cận khán giả toàn cầu.

Tuy nhiên, rào cản lớn hiện nay vẫn là bài toán đầu tư dài hạn và bảo hộ sở hữu trí tuệ. Các nhà sản xuất chỉ dám rót vốn lớn khi có một môi trường kinh doanh an toàn, minh bạch và thu được lợi nhuận tương xứng.
Bà Phạm Thị Kim Oanh cho biết, Quốc hội và Chính phủ đang tích cực hoàn thiện thể chế thông qua việc xem xét dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa, đồng thời lên kế hoạch xây dựng Luật Bản quyền tác giả độc lập để trình Quốc hội vào năm tới.
Việc thiết lập hành lang pháp lý đồng bộ, bảo vệ chặt chẽ quyền tác giả và quyền liên quan từ khâu đầu vào đến khâu tổ chức biểu diễn sẽ là bệ đỡ quan trọng cho người sáng tạo lẫn nhà đầu tư.
Khi yếu tố bản sắc dân tộc được kết hợp nhuần nhuyễn với tư duy quản trị chuyên nghiệp, hạ tầng hiện đại và cơ chế chính sách thông thoáng, thị trường concert Việt Nam mới đủ nội lực để bứt phá thành một ngành công nghiệp văn hóa thực thụ.