Theo Yahoo Finance, Chủ tịch Fed chi nhánh New York John Williams đã chính thức gạt bỏ khả năng ngân hàng trung ương Mỹ sẽ tăng lãi suất tới 0,5 điểm phần trăm vào tháng tới. Phát biểu trong cuộc trao đổi với Axios tại New York, ông Williams khẳng định: "Tôi không nghĩ tình hình hiện nay đòi hỏi phải có những hành động quyết liệt".
Dù vậy, người đứng đầu Fed New York thừa nhận các dữ liệu kinh tế gần đây đang phát đi tín hiệu rất rõ ràng, buộc cơ quan này phải duy trì sự thận trọng. Ông Williams nhấn mạnh Fed vẫn còn nhiều việc phải làm để đưa lạm phát về mức mục tiêu 2% trong thời gian hợp lý và duy trì ổn định ở mốc này.

Tuyên bố trên được đưa ra ngay sau khi các số liệu thống kê cho thấy giá cả tại Mỹ tăng nhanh hơn dự tính. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 10 của Mỹ tăng 0,4%, cao hơn mức dự báo 0,3%. CPI lõi, thước đo không tính giá thực phẩm và năng lượng, tăng 0,3% so với tháng trước, vượt mức dự báo 0,2%. Thêm vào đó, chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) lõi tháng 9 - thước đo lạm phát ưa thích của Fed - cũng nhích lên 3,1%, cao hơn 0,1 điểm phần trăm so với tháng 8.
Trước khi báo cáo CPI xuất hiện, Thống đốc Fed Chris Waller từng cảnh báo ông sẽ cân nhắc phương án tăng lãi suất 0,5 điểm phần trăm nếu giá tiêu dùng vượt dự báo. Tuy nhiên, sau phát biểu mang tính xoa dịu của ông Williams, giới đầu tư trên thị trường phái sinh hiện nghiêng gần như tuyệt đối, tới 98%, vào kịch bản Fed chỉ nâng lãi suất ở mức 0,25 điểm phần trăm trong cuộc họp tháng 12.
Cơn sốt AI và rủi ro lạm phát dai dẳng
Một điểm nhấn đáng chú ý trong phân tích của ông Williams trên Yahoo Finance là vai trò của làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI) đối với bài toán giá cả. Lãnh đạo Fed New York chỉ ra rằng dòng vốn khổng lồ đổ vào công nghệ AI đang trực tiếp đẩy giá nhiều mặt hàng công nghệ chủ chốt, đặc biệt là linh kiện bán dẫn, lên mức cao.
Theo ông Williams, AI có thể trở thành yếu tố khiến lạm phát duy trì dai dẳng nhất trong chu kỳ này. Ông nhận định số lần tăng lãi suất cũng như tốc độ điều chỉnh chính sách tiếp theo sẽ phụ thuộc trực tiếp vào các biến động từ lĩnh vực này. Dòng tiền đầu tư cho AI hiện đóng góp phần lớn động lực tăng trưởng kinh tế, đồng thời đà khởi sắc của thị trường chứng khoán cũng kích thích người dân chi tiêu mạnh tay hơn.
"Nếu những yếu tố này tiếp tục duy trì, tôi cho rằng chúng sẽ là cơ sở để chúng ta cân nhắc tăng lãi suất nhiều hơn, trong bối cảnh chính các yếu tố đó đang góp phần đẩy lạm phát lên cao", ông Williams lưu ý, dù cho biết nền kinh tế vẫn còn đối mặt nhiều biến số khó đoán định. Bên cạnh AI, chi phí năng lượng và tác động từ thuế quan đối với hàng hóa nhập khẩu cũng đang dần ngấm vào giá bán lẻ đến tay người tiêu dùng.
Theo TheStreet, thách thức từ công nghệ này cũng là tâm điểm tại một hội nghị của Fed diễn ra ở thung lũng Silicon với sự tham gia của ông Kevin Warsh. Tại đây, giới hoạch định chính sách thảo luận việc các khoản đầu tư quy mô lớn vào trung tâm dữ liệu AI và hạ tầng năng lượng đang lan sang các thị trường hàng hóa cơ bản, đặt ra bài toán hóc búa cho mục tiêu ghìm cương lạm phát vốn đã vượt mức 2% suốt gần 6 năm qua.
Kỳ vọng chu kỳ thắt chặt kéo dài sang năm 2027
Không chỉ dừng lại ở cuộc họp cuối năm, áp lực giá cả đang khiến giới quan sát nghiêng về khả năng Fed sẽ phải kéo dài lộ trình nâng lãi suất sang năm 2027. Theo TheStreet, Chủ tịch Fed chi nhánh Kansas City Jeff Schmid vừa lên tiếng cảnh báo rằng áp lực lạm phát đang có chiều hướng trầm trọng hơn, đồng nghĩa các nhà hoạch định chính sách chưa thể sớm dừng bước.
Ông Schmid khẳng định: "Vai trò của Fed không phải là tác động đến giá của một loại hàng hóa hay dịch vụ cụ thể, mà là duy trì sức mua tổng thể của đồng USD so với tất cả hàng hóa và dịch vụ trong nền kinh tế". Ông bác bỏ quan điểm cho rằng lạm phát nằm ngoài tầm tay của cơ quan điều hành, nhấn mạnh Fed có đủ công cụ và trách nhiệm để tái lập ổn định giá cả.
Dữ liệu từ công cụ FedWatch của CME Group cho thấy, thị trường đang đặt cược xác suất có thêm đợt tăng lãi suất vào tháng 1/2027 ở mức 67%, và lần tăng tiếp theo vào tháng 3/2027 là khoảng 63%.

Hiện tại, lãi suất quỹ liên bang đang nằm trong phạm vi 3,75-4%. Báo cáo từ nhà kinh tế Edward Yardeni nhận định Fed sẽ buộc phải nâng thêm lãi suất để kiềm chế mảng dịch vụ, dù chuyên gia này cho rằng mức tăng thêm 0,5 điểm phần trăm có thể đã đủ để đưa giá cả về tầm kiểm soát, nhất là khi giá dầu hạ nhiệt trong ngắn hạn và năng suất lao động cải thiện trong dài hạn.
Bất đồng quan điểm nội bộ
Diễn biến điều hành hiện ghi nhận sự chia rẽ đáng kể trong nội bộ Fed. Kết quả biểu quyết tại cuộc họp FOMC cuối tháng 10 cho thấy tỷ lệ chia rẽ 10-2 về việc giữ nguyên lãi suất. Trong đó, Thống đốc Lisa Cook và Chủ tịch Fed Cleveland Beth Hammack đã bỏ phiếu chống vì muốn nâng thêm 0,25 điểm phần trăm ngay tại thời điểm đó.
Trong khi bà Beth Hammack tiếp tục giữ quan điểm thắt chặt bằng "những bước điều chỉnh nhỏ hơn nhưng thường xuyên hơn", thì Chủ tịch Fed Chicago Austan Goolsbee cũng cảnh báo ngân hàng trung ương phải sớm xử lý nguy cơ nền kinh tế tăng trưởng quá nóng.
Chi tiết về những cuộc tranh luận này sẽ được hé lộ trong biên bản cuộc họp, dự kiến được Fed công bố vào lúc 2h sáng ngày 19/11 (giờ Việt Nam). Đây sẽ là dữ liệu quan trọng giúp thị trường nhìn rõ hơn mức độ chia rẽ giữa các nhà hoạch định chính sách, trước khi bước vào cuộc họp chốt năm vào tháng 12 tới.