
Hãng tin Reuters dẫn các nguồn tin cho biết, trong những ngày gần đây, Tổng thống Donald Trump đã nói với các cố vấn cấp cao rằng ông có thể tạm hoãn tấn công Iran nếu Mỹ không phải đối mặt với bất kỳ hành động khiêu khích mới nào từ Tehran hoặc lực lượng Houthi do Iran hậu thuẫn tại Yemen.
Tổng thống Trump liên tục đưa ra chiến thuật linh hoạt và các thông điệp mâu thuẫn trong cuộc đối đầu “cân não” với Iran. Nhà lãnh đạo Mỹ từng dọa leo thang xung đột bằng những đợt tấn công mới, nhưng có thời điểm lại cân nhắc giảm bớt các hành động thù địch.
Theo các quan chức đương nhiệm và cựu quan chức Mỹ, Tổng thống Trump dường như vẫn chưa đưa ra quyết định cuối cùng về cách thức giải quyết xung đột Iran, mặc dù cuộc chiến này đã kéo dài hơn 8 tháng.
Tuy nhiên, theo các nguồn tin, trong các cuộc họp với các cố vấn an ninh quốc gia và sau một loạt báo cáo tình báo, Tổng thống Trump cho biết ông đang cân nhắc việc hoãn các cuộc tấn công nhằm vào Iran.
Ông chủ Nhà Trắng cũng bày tỏ sự thấu hiểu đối với các đồng minh trong khu vực khi họ đề nghị ông tránh để xảy ra một cuộc chiến tranh toàn diện.
"Tôi có thể chấm dứt chuyện này ngay lập tức, nhưng theo yêu cầu từ các quốc gia mà tôi muốn bảo vệ, chúng tôi đang chọn cách giải quyết kéo dài hơn một chút, một cách văn minh hơn", ông Trump chia sẻ hôm 13/11.
Cuộc xung đột Iran đã đẩy giá nhiên liệu toàn cầu tăng cao và không được lòng các cử tri Mỹ. Kết quả là, đảng Dân chủ đã giành quyền kiểm soát cả Thượng viện và Hạ viện trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tuần trước.
Trong một cuộc thăm dò của Reuters/Ipsos thực hiện ngay trước cuộc bầu cử ngày 3/11, 55% người Mỹ cho rằng cuộc chiến này không xứng đáng với cái giá phải trả. Phó Tổng thống Mỹ JD Vance cũng đề cập đến cuộc chiến Iran khi giải thích về việc đảng Cộng hòa của Tổng thống Trump để mất quyền kiểm soát Quốc hội.
“Với tư cách là Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang, Tổng thống Trump là người kiến tạo chiến lược và là người duy nhất đưa ra quyết định, nắm giữ mọi quân bài và sẽ luôn bảo đảm các lợi ích của nước Mỹ được bảo vệ. Mỹ đang ở vị thế rất vững chắc khi kiểm soát eo biển Hormuz và nền kinh tế Iran đang suy yếu. Chỉ Tổng thống Trump mới biết ông sẽ làm gì và khi nào sẽ hành động”, một quan chức Nhà Trắng nhận định.
Tham vấn ý kiến các lãnh đạo khu vực
Theo một quan chức cấp cao của Mỹ và một nguồn tin khác nắm rõ vấn đề, trong các cuộc điện đàm suốt 2 tuần qua, ông Trump đã tham vấn ý kiến của Thái tử Ả rập Xê út Mohammed bin Salman và Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan. Cả hai nhà lãnh đạo đều hối thúc ông Trump không nên tiếp tục các cuộc tấn công nhắm vào Iran. Các nguồn tin cho biết ông Trump đã không đưa ra cam kết cụ thể nào.
Theo hai nguồn tin khác am hiểu về cuộc thảo luận, vào ngày 31/10, ông Trump đã nói với Thái tử Mohammed bin Salman rằng ông dự định thực hiện các cuộc tấn công sau cuộc bầu cử. Tuy nhiên, Thái tử đã đề nghị ông cân nhắc lại, vì cho rằng các biện pháp trừng phạt kinh tế đối với Iran đang phát huy hiệu quả.
Theo văn phòng Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ, ông Trump đã có 3 cuộc trao đổi với ông Erdogan kể từ ngày 28/10. Một thông báo chính thức về cuộc điện đàm ngày 7/11 nhấn mạnh rằng căng thẳng giữa Iran và Mỹ cần phải chấm dứt.
Trong khi đó, 2 quan chức Mỹ nắm thông tin tình báo cho biết, các cơ quan tình báo Mỹ đánh giá rằng lệnh phong tỏa hải quân và các biện pháp trừng phạt kinh tế của Mỹ đang gây tổn hại cho nền kinh tế Iran và sẽ tiếp tục tạo áp lực lên Tehran.
Tiếp nối chiến dịch phong tỏa các tuyến đường biển của Iran kéo dài nhiều tháng qua, quân đội Mỹ cũng đang tìm cách ngăn chặn vũ khí và các loại hàng hóa bị cấm vận khác được đưa vào Iran thông qua đường bộ hoặc qua biển Caspi.
Các lựa chọn quân sự
Theo 3 nguồn tin am hiểu về kế hoạch của Mỹ, quân đội Mỹ cũng sẵn sàng leo thang xung đột nếu cần thiết.
Một tàu sân bay thứ ba sẽ di chuyển đến Trung Đông trong những ngày tới để thay thế một trong hai tàu sân bay đang hoạt động tại khu vực này. Tuy nhiên, theo nguồn tin, cả 3 tàu sân bay đều có thể ở lại nếu cần thiết.
Một trong những nguồn tin nắm rõ các cuộc trao đổi của ông Trump với lãnh đạo Ả rập Xê út và Thổ Nhĩ Kỳ cho biết, Tổng thống Mỹ có thể cân nhắc phương án tấn công các cơ sở hạt nhân ngầm của Iran.
Mỹ từng tấn công các cơ sở này trước đây, và hiện chưa rõ liệu các đợt tấn công tiếp theo có mang lại hiệu quả hay không.
2 quan chức Mỹ cho biết, các cơ quan tình báo Mỹ nhận định những đợt tấn công mới sẽ không làm thay đổi đáng kể các yêu cầu của Iran trong các cuộc đàm phán.
Cũng theo 2 nguồn tin nắm rõ các báo cáo tình báo, ông Trump đã được thông tin về kho vũ khí của Mỹ, trong đó một số loại đã sụt giảm xuống mức đáng lo ngại.
Hồi tháng 8, Reuters đưa tin Mỹ đã sử dụng “gần như toàn bộ” kho đạn dược chính xác tầm xa. Một nguồn tin tiết lộ số vũ khí sụt giảm này vẫn chưa được bổ sung.
Theo một quan chức Mỹ, các quan chức Israel vẫn tiếp tục vận động Mỹ thực hiện thêm một chiến dịch quân sự nữa nhằm vào Iran.
Trong tuần này, ông Trump ám chỉ rằng Mỹ đã đạt được những gì có thể thông qua các cuộc đàm phán, nhưng không cho biết liệu ông có nối lại các cuộc tấn công hay không.
“Chúng ta không cần một thỏa thuận với Iran. Chúng ta đã nắm giữ tiền của họ - hàng trăm tỷ USD - và chúng ta cũng đang kiểm soát eo biển của họ!”, ông Trump viết trong một bài đăng trên mạng xã hội.