Nền tảng gọi vốn cộng đồng SeedStage tách khoản thu từ chiến dịch thành công làm hai đợt. Phần lớn được giải ngân khi chiến dịch đóng. Một phần nhỏ, 2% số vốn gọi được, được giữ lại và chỉ trả cho nhà sáng tạo sau khi hoàn tất giao quà cho người ủng hộ.
Theo bảng phí của SeedStage công bố ngày 16/11/2026, khoản này được mô tả là "tạm giữ để bảo vệ người ủng hộ". Biểu phí có thể thay đổi theo thời điểm và theo thoả thuận giữa nền tảng với từng nhà sáng tạo; các con số trong bài là mức công bố tại ngày nói trên.
Cơ chế vận hành
Với một chiến dịch thành công, bảng phí công bố ba khoản trên số vốn gọi được:
- 5% phí nền tảng;
- 3% phí xử lý thanh toán;
- 2% tạm giữ, hoàn lại cho nhà sáng tạo sau khi hoàn tất giao hàng.
Như vậy, khi chiến dịch đóng và đạt mục tiêu, nhà sáng tạo nhận 90% số tiền. Phần 2% còn lại chờ tới mốc cuối cùng của dự án. Chiến dịch không đạt mục tiêu thì không bị thu phí, và với mô hình "tất cả hoặc không", tiền được hoàn cho người ủng hộ.


Khác gì các nền tảng quốc tế
Trang phí công khai của Kickstarter và Indiegogo mô tả phí nền tảng 5% và phí xử lý thanh toán, nhưng không mô tả khoản giữ lại nào gắn với việc giao quà. Sau khi chiến dịch thành công và tiền được chuyển, việc giao hàng hoàn toàn phụ thuộc vào nhà sáng tạo.
Có một khác biệt nền tảng giải thích vì sao cơ chế giữ tiền quan trọng hơn ở Việt Nam. Trên Kickstarter, người ủng hộ dùng thẻ và chỉ bị trừ tiền khi chiến dịch đạt mục tiêu. Ở Việt Nam, người ủng hộ trả bằng QR ngân hàng hay ví điện tử và bị trừ tiền ngay khi thanh toán. Theo trang Niềm tin và trách nhiệm của SeedStage, tiền được ghi vào sổ của dự án, không chuyển thẳng vào tài khoản cá nhân của nhà sáng tạo trong lúc chiến dịch còn chạy. Khoản tạm giữ 2% kéo dài nguyên tắc đó thêm một đoạn, sang giai đoạn sau giải ngân.
Khoản tạm giữ chỉ áp dụng cho chiến dịch đã thành công. Trước đó, cơ chế "tất cả hoặc không" đã lo phần rủi ro chiến dịch thiếu vốn: nếu không đạt mục tiêu, toàn bộ tiền được hoàn cho người ủng hộ và nhà sáng tạo không trả phí. Hai lớp này bổ sung cho nhau, một lớp cho giai đoạn gọi vốn, một lớp cho giai đoạn giao hàng. Người chưa quen hai mô hình "tất cả hoặc không" và "linh hoạt" có thể đọc bài gọi vốn cộng đồng là gì.
Bảng so sánh điều kiện và phí giữa các nền tảng có trong bài người Việt gọi vốn trên Kickstarter được không.
Bảo vệ người ủng hộ tới đâu
Nên nói rõ giới hạn của cơ chế này. 2% là một khoản nhỏ so với toàn bộ số tiền người ủng hộ đã trả. Nếu một dự án không giao được quà, 2% không đủ để hoàn tiền cho người ủng hộ, và bảng phí cũng không mô tả nó như một quỹ bồi thường.
Tác dụng thực tế của khoản tạm giữ nằm ở chỗ khác:
- Tạo lý do để hoàn tất. Nhà sáng tạo chỉ nhận đủ tiền khi đi hết đến bước giao hàng, không dừng ở bước gọi vốn.
- Tạo một mốc kiểm tra. Việc trả 2% gắn với trạng thái "hoàn tất giao hàng", tức nền tảng phải ghi nhận được mốc này. Mốc đó cũng là con số mà trang số liệu công khai của SeedStage đang đếm riêng.
- Không thay thế trách nhiệm pháp lý. Giao dịch đổi quà là giao dịch mua bán. Nghĩa vụ giao hàng của nhà sáng tạo và quyền của người ủng hộ vẫn theo Bộ luật Dân sự và Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023, bất kể khoản tạm giữ.
Trang cam kết của SeedStage cũng tự nêu giới hạn: nền tảng không thẩm định tính khả thi kỹ thuật, không giám sát cách nhà sáng tạo tiêu tiền sau khi giải ngân, và không tự bồi thường thay nhà sáng tạo. Người ủng hộ vì vậy vẫn nên kiểm tra kỹ từng chiến dịch, theo các bước trong bài hướng dẫn ủng hộ dự án.
Nhà sáng tạo cần tính gì
Với nhà sáng tạo, khoản tạm giữ không làm tăng tổng chi phí nhưng thay đổi thời điểm có tiền. Tiền dùng cho sản xuất là 90% khi giải ngân, không phải 92%. Nếu ngân sách sản xuất được tính sát nút trên con số 92%, dự án sẽ thiếu tiền đúng lúc cần đặt hàng nhà cung cấp.
Ví dụ giả định: một chiến dịch cần 72 triệu đồng tiền mặt để sản xuất và giao hàng. Mục tiêu nên đặt ở mức 72 triệu chia cho 0,90, tức 80 triệu đồng. Khi giao xong, nhà sáng tạo nhận thêm 1,6 triệu đồng tạm giữ. Khoản này có thể dùng để bù các chi phí phát sinh sau giao hàng như đổi trả, gửi lại hàng lỗi. Cách tính đầy đủ có trong bài hướng dẫn tạo chiến dịch gọi vốn cộng đồng.

Hai câu hỏi nhà sáng tạo nên hỏi nền tảng trước khi mở chiến dịch: thế nào được coi là "hoàn tất giao hàng", và nếu một phần nhỏ người ủng hộ không nhận được hàng vì sai địa chỉ thì khoản tạm giữ được xử lý ra sao. Bảng phí hiện chưa mô tả chi tiết các trường hợp này. Vì biểu phí có thể thay đổi theo thời điểm và theo thoả thuận, nhà sáng tạo cũng nên kiểm tra lại mức phí áp dụng cho chiến dịch của mình.
Câu hỏi thường gặp
Khoản tạm giữ 2% có phải là phí không?
Không. Theo bảng phí công bố ngày 16/11/2026, đây là khoản giữ lại và được trả cho nhà sáng tạo sau khi hoàn tất giao hàng. Phí thực thu là 5% phí nền tảng và 3% phí thanh toán. Mức phí và tạm giữ có thể thay đổi theo thời điểm và thoả thuận.
Khi nào nhà sáng tạo nhận lại 2%?
Sau khi hoàn tất giao hàng cho người ủng hộ. Bảng phí chưa mô tả chi tiết tiêu chí "hoàn tất", nên nhà sáng tạo nên hỏi nền tảng trước khi mở chiến dịch.
Khoản 2% có dùng để hoàn tiền cho người ủng hộ không?
Bảng phí không mô tả khoản này như một quỹ hoàn tiền hay bồi thường. Với quy mô 2%, nó cũng không đủ để hoàn tiền nếu dự án không giao được hàng.
Chiến dịch không đạt mục tiêu có bị giữ 2% không?
Không. Chiến dịch không đạt mục tiêu không bị thu phí. Với mô hình "tất cả hoặc không", tiền được hoàn vào ví của người ủng hộ trên nền tảng.
Kickstarter có giữ lại tiền đến khi giao hàng không?
Trang phí công khai của Kickstarter mô tả phí nền tảng 5% và phí xử lý thanh toán, không mô tả khoản giữ lại nào gắn với việc giao quà.
Nhà sáng tạo nên đặt mục tiêu thế nào khi có khoản tạm giữ?
Tính chi phí tiền mặt cần có để sản xuất và giao hàng, rồi chia cho 0,90 vì đó là tỉ lệ nhận được khi giải ngân. Khoản 2% nhận sau nên dành cho chi phí phát sinh sau giao hàng.
Nguồn
- SeedStage, Bảng phí, truy cập 16/11/2026.
- SeedStage, Niềm tin và trách nhiệm, truy cập 16/11/2026.
- Kickstarter, Kickstarter Fees: A Comprehensive Guide for Creators; Indiegogo, Fees, truy cập 16/11/2026.
- Quốc hội, Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng số 19/2023/QH15.